Działania WFOŚiGW w Katowicach: podsumowanie 2025 roku, zmiany w Czystym Powietrzu, EKO-WYDARZENIA 2026 i nowe inwestycje w bezpieczeństwo środowiskowe

Śniadanie prasowe: bilans 2025 i wizja na 2026 rok

Podczas spotkania z mediami prezes zarządu Mateusz Pindel oraz zastępca prezesa Iwona Gejdel-Targosz omówili efekty działań prowadzonych w 2025 roku. Jak podkreślono, był to czas konsekwentnej realizacji strategii opartej na zrównoważonym rozwoju, partnerstwie z samorządami oraz wsparciu mieszkańców województwa śląskiego w procesie transformacji środowiskowej.

Rok 2025 objął wszystkie kluczowe filary ochrony środowiska. W obszarze gospodarki wodnej Fundusz wspierał modernizację infrastruktury poboru, uzdatniania i dystrybucji wody, a także działania zwiększające retencję i odporność systemów na zmiany klimatyczne. Istotne miejsce zajmowały projekty związane z zapobieganiem poważnym awariom, których celem było podniesienie poziomu bezpieczeństwa mieszkańców regionu.

Kontynuowano programy usuwania azbestu, przyczyniając się do eliminacji niebezpiecznych materiałów z przestrzeni publicznej i prywatnej. Równolegle rozwijano przedsięwzięcia z zakresu gospodarki odpadowej, wspierając samorządy w budowie nowoczesnych systemów selektywnej zbiórki oraz zwiększaniu poziomów recyklingu.

Jednym z najważniejszych obszarów pozostawała poprawa jakości powietrza oraz rozwój odnawialnych źródeł energii. Wsparcie kierowano na inwestycje ograniczające emisję zanieczyszczeń, zwiększające efektywność energetyczną budynków i przyspieszające transformację energetyczną regionu. Uzupełnieniem działań infrastrukturalnych była szeroko zakrojona edukacja ekologiczna – rozwój Ekopracowni pod chmurką i Zielonych Pracowni, a także projekty kształtujące postawy prośrodowiskowe wśród dzieci i młodzieży.

Ważnym elementem działalności była również ochrona bioróżnorodności i wsparcie dla zagrożonych gatunków roślin i zwierząt. Działania te wpisują się w długofalową politykę wzmacniania odporności ekosystemów regionu.

Hasło na 2026 rok – „Tempo transformacji dyktujemy razem” – podkreśla znaczenie współpracy Funduszu, samorządów, organizacji społecznych i mieszkańców. Zapowiedziano nowe nabory oraz kontynuację strategicznych programów, ze szczególnym naciskiem na innowacje proekologiczne i efektywność wydatkowania środków. POBIERZ SPRAWOZDANIE

Kierunek: zielona transformacja regionu

Zestawienie działań z 2025 roku i pierwszych decyzji podjętych w 2026 roku pokazuje spójny kierunek polityki środowiskowej prowadzonej przez Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach. Od dużych inwestycji infrastrukturalnych, przez programy ogólnopolskie, po lokalne inicjatywy społeczne – wszystkie te elementy składają się na konsekwentnie realizowaną strategię zielonej transformacji województwa śląskiego.

Fundusz zapowiada dalsze wzmacnianie instrumentów finansowych, rozwój partnerstw z samorządami oraz zwiększanie efektywności energetycznej i środowiskowej regionu. W 2026 roku priorytetem pozostaje przyspieszenie zmian, które mają przełożyć się na poprawę jakości powietrza, bezpieczeństwo wodne, wzrost poziomu recyklingu oraz budowanie trwałej świadomości ekologicznej mieszkańców.

Konsultacje zmian w programie „Czyste Powietrze”

Istotnym wydarzeniem początku 2026 roku jest uruchomienie konsultacji społecznych dotyczących modyfikacji programu „Czyste Powietrze”. Pakiet proponowanych zmian przedstawił Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, który finansuje program ze środków Funduszu Modernizacyjnego.

Propozycje obejmują odstępstwa od zasady trzyletniej własności budynku, co ma umożliwić większej liczbie osób ubieganie się o wsparcie. Wprowadzona ma zostać możliwość przeprowadzenia termomodernizacji w mniejszym zakresie przy jednoczesnej wymianie źródła ciepła. Przewidziano także dofinansowanie audytu energetycznego jeszcze przed złożeniem wniosku, bez konieczności angażowania środków własnych.

Konsultacje trwają od 16 lutego do 16 marca 2026 roku. Celem zmian jest uproszczenie procedur i zwiększenie liczby realizowanych inwestycji prowadzących do poprawy efektywności energetycznej budynków oraz ograniczenia emisji zanieczyszczeń. W proces konsultacyjny szczególnie zachęcane są samorządy, organizacje pozarządowe oraz przedstawiciele branży wykonawczej.

EKO-WYDARZENIA 2026: wsparcie dla lokalnych inicjatyw

Rozstrzygnięto również konkurs EKO-WYDARZENIA 2026, który cieszył się dużym zainteresowaniem wnioskodawców. W ramach naboru wpłynęło 77 wniosków na łączną kwotę ponad 756 tys. zł, przy całkowitych kosztach projektów sięgających niemal 980 tys. zł. Zarząd Funduszu przyznał dofinansowanie dla 56 projektów na łączną kwotę 462 463,37 zł.

Wśród beneficjentów znalazły się podmioty z powiatu raciborskiego. Koło Gospodyń Wiejskich Rudnickie Jabłonki w Rudniku otrzymało 10 000 zł na realizację projektu „Eko-Spartakiada – I powiatowe rozgrywki Kół Gospodyń Wiejskich”. Z kolei Stowarzyszenie Mieszkańców „Kuźnia Przyszłości” uzyskało 9 900 zł na przedsięwzięcie „Zielony Krok w Przyszłość dla Gminy Kuźnia Raciborska”.

Konkurs EKO-WYDARZENIA stanowi przykład wsparcia oddolnych inicjatyw ekologicznych, które łączą wymiar edukacyjny, społeczny i środowiskowy. Dzięki nim budowana jest lokalna świadomość ekologiczna oraz wzmacniana aktywność społeczności w zakresie ochrony środowiska.

Nowy nabór: bezpieczeństwo dostaw wody pitnej

W lutym ogłoszono również nowy nabór wniosków w programie „Bezpieczeństwo dostaw wody pitnej w województwie śląskim”. Jego celem jest zwiększenie bezpieczeństwa i jakości dostaw wody poprzez wdrażanie nowoczesnych rozwiązań technicznych i technologicznych.

Wsparcie skierowane jest do jednostek samorządu terytorialnego oraz spółek realizujących zadania gmin w zakresie zaopatrzenia w wodę, z większościowym udziałem JST. Program obejmuje budowę, rozbudowę i modernizację infrastruktury poboru, uzdatniania, magazynowania, dystrybucji i monitoringu wody, w tym w obszarze cyberbezpieczeństwa oraz niezależności energetycznej systemów wodociągowych.

Dotacja może wynosić do 30 proc. kosztów kwalifikowanych w przypadku JST oraz do 20 proc. w przypadku spółek, przy obowiązkowej pożyczce w wysokości co najmniej równej dotacji. Maksymalna kwota dotacji to 500 tys. zł, a minimalna łączna wartość wsparcia wynosi 200 tys. zł. Nabór potrwa od 6 lutego 2026 roku do 29 października 2027 roku lub do wyczerpania środków. Na dotacje przeznaczono 3 mln zł, natomiast pula pożyczek pozostaje nielimitowana z możliwością jej zwiększenia.

Modernizacja PSZOK w Kiczycach: konkretne efekty ekologiczne

Jednym z przykładów zakończonych inwestycji jest modernizacja Punktu Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych w Kiczycach. Zadanie obejmowało zakup kontenerów i pojemników oraz przygotowanie nawierzchni utwardzonej. Całkowita wartość inwestycji wyniosła 249 240,89 zł, z czego dofinansowanie Funduszu stanowiło 146 729,10 zł w formie dotacji i pożyczki.

Dzięki realizacji projektu PSZOK został doposażony w nowoczesne, zamknięte kontenery umożliwiające selektywną zbiórkę wszystkich wymaganych frakcji odpadów, w tym nowych, takich jak odzież i tekstylia. Do punktu mieszkańcy gminy Skoczów dostarczają około 1 200 ton odpadów rocznie, w tym odpady budowlane i rozbiórkowe, meble i odpady wielkogabarytowe, odpady zielone, zużyte opony, papier, tworzywa sztuczne oraz zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny.

Szacowane efekty ekologiczne obejmują wzrost ilości selektywnie zebranych odpadów o co najmniej 82,80 Mg rocznie oraz ograniczenie masy odpadów zmieszanych o około 1 000 Mg rocznie. Inwestycję realizowano od 2 stycznia do 31 października 2025 roku. W podsumowaniu udział wzięli prezes Funduszu Mateusz Pindel oraz burmistrz Skoczowa Rajmund Dedio.

„Za treści zawarte w materiale dofinansowanym ze środków WFOŚiGW w Katowicach odpowiedzialność ponosi Redakcja”.