Tego ZUS nigdy nie robi! Ostrzeż babcię, ostrzeż dziadka!

Jak co roku październik poświęcony był wydarzeniom związanym z Dniami Seniora. W całym kraju zorganizowano kilkaset spotkań, w których wzięło udział około 20 tysięcy osób. Temat przewodni: dezinformacja. Jak podkreślali zaproszeni eksperci naciągacze i oszuści robią się coraz bardziej bezwzględni i niezwykle kreatywni, a przed stratą oszczędności życia chroni ograniczone zaufanie, przejęcie inicjatywy i weryfikacja.

Presja czasu i fałszywa pomoc

Fałszywi urzędnicy potrafią brzmieć bardzo przekonująco! Oto historie, o których emeryci w całym kraju opowiadają pracownikom ZUS.

Do sali obsługi klientów I Oddziału ZUS w Łodzi przyszedł bardzo zaniepokojony mężczyzna, który chciał się upewnić, czy jego emerytura jest bezpieczna. Dzień wcześniej odebrał telefon od kobiety podającej się za pracownicę ZUS, która ostrzegła: „Właśnie w tej chwili ktoś usiłuje przejąć pańską emeryturę!”. Następnie zadzwonił mężczyzna, który obiecywał pomóc „uchronić” pieniądze pod warunkiem, że emeryt zaloguje się do swojego banku i poda kod. Na szczęście łodzianin nabrał podejrzeń, przerwał rozmowę i osobiście odwiedził placówkę ZUS, gdzie usłyszał, że nikt z ZUS nigdy nie prosi o dane umożliwiające dostęp do rachunku bankowego czy hasła.

- Do opowieści o czujności emerytów dołącza także historia z naszego województwa, a dokładnie z Koniecpola. Tamtejszą placówkę ZUS odwiedził klient, który przyniósł ze sobą... telefon z otwartą aplikacją WhatsApp. Pokazał urzędnikom zdjęcie oficjalnie brzmiącego pisma, pod którym widniał sfałszowany podpis Prezesa ZUS. Otrzymaniu wiadomości towarzyszył telefon od rzekomego pracownika Zakładu, który przedstawił seniorowi lukratywną ofertę: po wpłaceniu 800 złotych, jego świadczenie emerytalne miało wzrosnąć aż o 30 procent. Warunkiem sfinalizowania tej „wyjątkowej okazji” miało być podanie numeru konta bankowego, na które rzekomo miały trafić zyski. Na szczęście klient wykazał się ogromną rozwagą – nie dał się skusić obietnicom wysokiego zysku i zamiast podawać wrażliwe dane, przyszedł zweryfikować sprawę w ZUS.. W ten sposób uchronił swoje oszczędności, a urzędnicy natychmiast potwierdzili, że pismo to ordynarne fałszerstwo – opowiada Beata Kopczyńska, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie śląskim.

Na urzędnika, na nowe przepisy – sprawdzone sposoby oszustów

Oszuści potrafią być bardzo pomysłowi: przed dwoma laty do drzwi emerytki z Bydgoszczy zapukała kobieta z radosną informacją: „Jestem z ZUS-u. Szanowna Pani, ma pani wielkie szczęście! Premier załatwił dla polskich emerytów dodatkowe pieniądze z Unii Europejskiej. Pomogę je dla pani zarezerwować, tylko proszę mi dać dowód osobisty i legitymację emeryta-rencisty”. - Czym mogłoby się to skończyć? Być może zaciągnięciem kredytu na dane kobiety. Emerytka zachowała jednak zimną krew i poprosiła nieznajomą o wylegitymowanie się. Wtedy rzekoma pracownica ZUS-u oznajmiła, że zostawiła dokument w samochodzie, po czym uciekła – opowiada rzeczniczka.

We Wrocławiu oszuści również chodzili po domach i przekonywali, że emeryci mogą otrzymać wyższą emeryturę – „już od następnego miesiąca!”. Warunek? Wypełnienie wniosku, który zawierał dane wrażliwe.
Na co uważać, co powinno wzbudzić naszą czujność, ostrożność?

Opisane historie mają wiele punktów wspólnych, na które podczas Dni Seniora zwracali uwagę policjanci oraz eksperci z NASK – Państwowego Instytutu Badawczego. Kiedy powinna się zapalić czerwona lampka? Na co uważać samemu i na co uczulić rodziców oraz dziadków?

Oszuści usiłują wybić nas z normalnego rytmu. Dzwonią lub pukają do drzwi, alarmując: „tu i teraz dzieje się coś złego” lub odwrotnie – „jest złota okazja i żeby jej nie stracić, trzeba działać natychmiast!”.

Celem jest osłabienie czujności i wymuszenie szybkiego, bezrefleksyjnego działania. W tej samej minucie ofiary mają zalogować się do banku, podać swoje hasło, kody SMS czy pokazać dowód osobisty.

Złota rada, jaką seniorki i seniorzy słyszeli podczas spotkań, brzmi: Przejmij inicjatywę! Podziękuj za informacje, po czym zamknij drzwi lub odłóż telefon. Następnie weź kilka głębokich oddechów i sprawdź, czy to, co ci powiedziano, jest prawdą. Urzędnicy ZUS nie pukają do drzwi w celach ofertowych, a elektronicznie lub przez SMS ZUS kontaktuje się jedynie z osobami, które mają konto na profilu eZUS i wybrały taki sposób komunikacji.

Jeśli ktokolwiek ma wątpliwości co do tożsamości osoby podającej się za pracownika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, warto skontaktować się z najbliższą placówką, Centrum Kontaktu Klientów ZUS pod numerem 22 560 16 00 lub adresem mailowym [email protected].

Gdy podejrzewamy oszustwo lub staliśmy się jego ofiarą – jest to sprawa dla policji. Wyłudzenie pieniędzy jest zagrożone karą od 6 miesięcy do 8 lat pozbawienia wolności.

Beata Kopczyńska
regionalny rzecznik prasowy ZUS
województwa śląskiego