Badanie: dla młodych, zdrowych osób czwarta dawka szczepionki na COVID-19 ma marginalne znaczenie

Naukowcy z izraelskiego Sheba Medical Center Tel Hashomer przetestowali działanie czwartej dawki dwóch opartych na mRNA szczepionek przeciwko SARS-CoV-2 - opracowanych przez Pfizer–BioNTech oraz Modernę. 154 pracowników służby zdrowia otrzymało kolejną dawkę preparatu Pfizera po upływie czterech miesięcy od przyjęcia poprzedniej. Tydzień później 120 osób otrzymało szczepionkę Moderny. Oba preparaty wzbudziły produkcję przeciwciał przeciwko SARS-CoV-2, podnosząc je do poziomu nieco wyższego, niż po trzeciej dawce. Ilość przeciwciał w grupie kontrolnej tymczasem systematycznie spadała. Obie szczepionki nasiliły niszczenie wirusa do poziomu podobnego do obserwowanego po przyjęciu trzeciej dawki.

Nie pojawiły się przy tym znaczące skutki niepożądane, choć większość ochotników doświadczyła łagodnych ogólnych i miejscowych działań ubocznych. Badanie pokazało, że 25 proc. osób z grupy kontrolnej zostało zainfekowanych wirusem. Zakażonych zostało również 18,3 proc. osób po szczepieniu preparatem firmy Pfizer i 20,7 proc. tych, którzy przyjęli szczepionkę Moderny.

Większość zakażonych uczestników badania - zarówno szczepionych jak i nieszczepionych - zgłaszało przy tym jedynie łagodne objawy. Większość osób, ze względu na dużą ilość wirusa w organizmie, najprawdopodobniej była w stanie zakażać innych. W tym czasie za 100 proc. zakażeń odpowiadał wariant Omikron.

Ogólną skuteczność preparatu Pfizera naukowcy ocenili na 30 proc., a Moderny - na 11 proc. Jeśli chodzi o ochronę przed ciężką postacią choroby, skuteczność oszacowali na odpowiednio 43 proc. i 31 proc.

„Nasze dane dostarczają dowodów na to, że czwarta dawka szczepionek mRNA wywołuje odpowiedź immunologiczną, jest bezpieczna i w pewnym stopniu skuteczna. Porównanie wstępnej reakcji na czwartą dawkę do szczytowej reakcji na dawkę trzeciej nie wskazało na wyraźne różnice w odpowiedzi humoralnej, ani w poziomie przeciwciał specyficznie neutralizujących wariant Omikron. Choć wcześniejsze dane pokazywały przewagę trzeciej dawki nad drugą, według naszych wyników maksymalna immunogenność szczepień mRNA jest osiągana po trzech dawkach, a poziom przeciwciał może być przywrócony po dawce czwartej” - piszą naukowcy.

Badacze zwracają uwagę na zaobserwowaną u pracowników medycznych niską skuteczność w ochronie przeciw zakażeniom oraz wysoki poziom stężenia wirusa u zainfekowanych. „Czwarta dawka podana młodym zdrowym pracownikom służby zdrowia może przynosić marginalne korzyści. Starsze (...) osoby nie zostały w tym badaniu uwzględnione” - podkreślają.

Więcej informacji na stronie: https://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMc2202542 (PAP) Marek Matacz