Czy prezydent Dariusz Polowy popełnił przestępstwo? Jest projekt uchwały radnych w sprawie zawiadomienia prokuratury

- Funkcjonariusz publiczny, który, przekraczając swoje uprawnienia lub nie dopełniając obowiązków, działa na szkodę interesu publicznego lub prywatnego, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3 - to treść art. 231 kodeksu karnego. Jeśli uchwała w sprawie złożenia zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa zostanie przyjęta, przewodniczący Rady Miasta Marian Czerner będzie zobowiązany powiadomić Prokuraturę Rejonową w Raciborzu.

Załącznik do projektu zawiera treść zawiadomienia z uzasadnieniem. Oto one.

Działając imieniem Rady Miasta Racibórz, na podstawie art. 304 §2 k.p.k., w wykonaniu uchwały Rady Miasta Racibórz Nr ............................ z dnia ....................... r. niniejszym zawiadamiam o możliwości popełnienia przestępstwa z art. 231 kodeksu karnego przez:

- Prezydenta Miasta Racibórz Dariusza Polowego w związku z uniemożliwieniem przeprowadzenia Kontroli problemowej Urzędu Miasta Racibórz w zakresie oceny sprawowania nadzoru właścicielskiego w zakresie funkcjonowania raciborskich spółek komunalnych w latach 2020 - 2021. Wnoszę o wszczęcie przez prokuratora postępowania z urzędu z uwagi na interes społeczny.

Uzasadnienie

W dniu 14 września 2022 r. na podstawie uchwały Nr XL.589/2022 Rady Miasta Racibórz z dnia 23 lutego 2022 r. w sprawie zatwierdzenia planu pracy Komisji Rewizyjnej Rady Miasta Racibórz na 2022 r. Komisja Rewizyjna rozpoczęła kontrolę pn: „Kontrola problemowa Urzędu Miasta Racibórz w zakresie oceny sprawowania nadzoru właścicielskiego w zakresie funkcjonowania raciborskich spółek komunalnych w latach 2020 – 2021”. Następnie przedmiotowa kontrola na podstawie uchwały Nr LI/757/2022 Rady Miasta Racibórz z dnia 21 grudnia 2022 r. w sprawie zatwierdzenia planu pracy Komisji Rewizyjnej Rady Miasta Racibórz na 2023 r. była przez Komisję Rewizyjną kontynuowana w 2023 r.

W związku z powyższym, na posiedzeniu w dniu 7 września 2022 r. Komisja skierowała do Prezydenta pismo nr BRM.0010.4.3.2022 wnosząc o udostępnienie na posiedzeniu w dniu 14 września 2022 r. dokumentacji dotyczącej nadzoru właścicielskiego nad spółkami za lata objęte kontrolą. Ponadto Komisja Rewizyjna zawnioskowała o obecność na posiedzeniu Komisji osoby zajmującej stanowisko ds. nadzoru właścicielskiego nad spółkami.

W dniu 14 września 2022 r. Komisji doręczono pismo Prezydenta nr BRP.ZD-0110/22 z 13 września 2022 r., w którym Prezydent zwrócił się do Komisji z prośbą o doprecyzowanie jakie dokumenty, dotyczące jakich spółek należy przedstawić. Ponadto Prezydent stwierdził, że obecność pracownika zatrudnionego na stanowisku ds. nadzoru właścicielskiego nad spółkami na posiedzeniu Komisji nie jest konieczne. W związku z powyższym na posiedzeniu Komisji Rewizyjnej w dniu 14 września 2022 r. nie pojawiła się osoba zajmująca stanowisko ds. nadzoru właścicielskiego nad spółkami.

Również w dniu 14 września 2022 r. członkowie Komisji Rewizyjnej skierowali do Prezydenta pismo, w którym wnieśli o udostępnienie spisu wszystkich spraw według Jednolitego Rzeczowego Wykazu Akt Organów Gminy i Związków Międzygminnych oraz Urzędów Obsługujących te Organy i Związki (na podstawie rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2011 r., Dz. u. z 2022 r. Nr 14, poz. 67) prowadzonych w 2020 r. i 2021 r. w UM Racibórz dot. nadzoru właścicielskiego nad spółkami z udziałem Gminy Racibórz, wskazanie jakie stanowiska pracy w UM Racibórz zajmują się sprawami dot. nadzoru właścicielskiego nad spółkami. Ponadto, Komisja Rewizyjna wniosła o udział w jej kolejnym posiedzeniu, zaplanowanym na 5 października 2022 r. osoby mogącej omówić kwestie związane z realizacją zadań wynikających z nadzoru właścicielskiego nad spółkami.

W dniu 5 października 2022 r., Komisji doręczono pismo Prezydenta nr BRM.0010.4.3.2022 z 5 października 2022 r., zgodnie z którym Prezydent dostarczył Komisji Rewizyjnej spisy spraw z 2020 r. i 2021 r. z teczki oznaczonej według Jednolitego Rzeczowego Wykazu Akt hasłem klasyfikacyjnym 0232 „Realizacja nadzoru właścicielskiego” oraz poinformował, iż zagadnienia dot. realizacji nadzoru właścicielskiego realizowane są na stanowisku ds. nadzoru właścicielskiego nad spółkami. Ponadto Prezydent poinformował członków Komisji Rewizyjnej, iż osoba mogąca omówić kwestie związane z realizacją zadań wynikających z nadzoru właścicielskiego nad spółkami nie stawi się na posiedzeniu Komisji Rewizyjnej w dniu 5 października 2022 r. nie uzasadniając tej decyzji.

Następnie, podczas posiedzenia w dniu 5 października 2022 r. Komisja Rewizyjna skierowała pismo nr BRM.0010.4.3.2022 wnosząc do Prezydenta o udostępnienie na kolejne posiedzenie wszystkich dokumentów zarejestrowanych w sprawie pod numerem 0232 w latach 2020 r. i 2021r. (wskazanych w piśmie nr BRM.0010.4.3.2022 z 5 października 2022r.). Jednocześnie Komisja poinformowała, że jeśli z uwagi na ilość dokumentów i wiążące się z tym kwestie logistyczne stanowi to problem w dostarczeniu dokumentacji do sali, w której zwyczajowo odbywają się posiedzenia Komisji Rewizyjnej to Komisja wnioskuje o udostępnienie ww. dokumentów w miejscu wyznaczonym przez Prezydenta. Jednocześnie z uwagi na odmowę uczestnictwa w obradach Komisji Rewizyjnej osoby mogącej omówić kwestie związane z realizacją zadań wynikających z nadzoru właścicielskiego nad spółkami Komisja wniosła o uzasadnienie tej decyzji. Ponadto Komisja wniosła o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1) w jaki sposób Prezydent Miasta Racibórz realizował w latach 2020-2021 cele nadzoru właścicielskiego określone w Zarządzeniu nr 694/2020 Prezydenta Miasta Racibórz z dnia 25 maja 2020 r.,
2) czy w latach 2020-2021 były przeprowadzone kontrole lub audyty przez jedynego wspólnika spółek z udziałem gminy, informując jednocześnie, iż kolejne posiedzenie Komisji Rewizyjnej odbędzie się w dniu 12 października 2022 r.

Na posiedzenie Komisji Rewizyjnej w dniu 12 października 2022 r. członkowie Komisji Rewizyjnej nie otrzymali żadnej odpowiedzi Prezydenta Dariusza Polowego na pismo skierowana po posiedzeniu Komisji z 5 października 2022 r., nie dostarczono również żadnych wnioskowanych dokumentów do kontroli. W związku z powyższym Komisja Rewizyjna nie miała możliwości prowadzenia na posiedzeniu 12.10.2022 r. merytorycznej kontroli.

W trakcie posiedzenia Komisji Rewizyjnej w dniu 9 listopada 2022 r. doręczono pisemną odpowiedź (BRP.ZD-0158/22) na wystąpienie Komisji Rewizyjnej podpisane przez podinspektora na stanowisku ds. nadzoru właścicielskiego nad spółkami. W piśmie poinformowano członków Komisji Rewizyjnej, że odpowiedź na pismo zostanie udzielona do 18 listopada 2022 r. W związku z powyższym Komisja Rewizyjna po raz kolejny na posiedzeniu w dniu 9 listopada 2022 r. nie miała możliwości prowadzenia na posiedzeniu merytorycznej kontroli.

Na posiedzeniu w dniu 30 listopada 2022 r. Komisja Rewizyjna zapoznała się z pisemną odpowiedzią Prezydenta (BRP.ZD-0170/22) z 16 listopada 2022 r. przekazaną członkom Komisji Rewizyjnej 22 listopada 2022 r. Ze względu na brak odpowiedzi na wszystkie pytania Komisji Rewizyjnej oraz nieprzedłożenie po raz kolejny wnioskowanych do kontroli dokumentów, Komisja Rewizyjna zwróciła się do Prezydenta z kolejnym pismem, na które Prezydent nie odpowiedział do kolejnego posiedzenia, które miało miejsce 9 grudnia 2022 r. W związku z tym, Komisja zwróciła się do Prezydenta z pisemnym ponagleniem. Mimo to, do posiedzenia z 28 grudnia 2022 r. Prezydent wciąż nie ustosunkował się do pisma Komisji.

W związku z powyższym na posiedzeniu w dniu 28 stycznia 2022 r. Komisja Rewizyjna działając na podstawie § 93 Statutu Miasta Racibórz, w związku z kontrolą problemową Urzędu Miasta Racibórz w zakresie oceny sprawowania nadzoru właścicielskiego w zakresie funkcjonowania raciborskich spółek komunalnych w latach 2020 – 2021 zwróciła się pisemnie do Prezydenta Miasta Racibórz Dariusza Polowego o zlecenie przygotowania opinii prawnej przez podmiot zewnętrzny w zakresie:

- Czy nie udostępnienie przez Prezydenta Miasta Racibórz Komisji Rewizyjnej dokumentów do kontroli oraz nie udzielanie odpowiedzi na zadawane pisemnie pytania podlega odpowiedzialności w trybie artykułu 231 § 1 K.K. oraz jakie inne ewentualnie kroki prawne mogą zostać podjęte przez Komisję Rewizyjną lub Radę Miasta w związku z powyższym?

Do posiedzenia Komisji Rewizyjnej w dniu 25 stycznia 2023 r. Prezydent dalej nie udostępnił Komisji dokumentów do kontroli, w związku z czym Komisja Rewizyjna nie była w stanie realizować swoich obowiązków kontrolnych dotyczących „Kontroli problemowej Urzędu Miasta Racibórz w zakresie oceny sprawowania nadzoru właścicielskiego w zakresie funkcjonowania raciborskich spółek komunalnych w latach 2020 – 2021”.
Komisja Rewizyjna otrzymała jedynie pismo Prezydenta nr pisma BRM.0010.4.3.2022r. z 17.01.2023r. dot. zlecenia przygotowania opinii prawnej przez podmiot zewnętrzny.

W związku z powyższym członkowie Komisji Rewizyjnej odpowiedzieli na przedmiotowe pismo oraz przekazali opis stanu faktycznego do opinii.

Na posiedzenie Komisji Rewizyjnej w dniu 1 lutego 2023 r. Przewodnicząca Komisji Rewizyjnej poinformowała członków, iż Prezydent dalej nie udostępnił Komisji dokumentów do kontroli, w związku z czym Komisja Rewizyjna nie była w stanie realizować swoich obowiązków kontrolnych dotyczących „Kontroli problemowej Urzędu Miasta Racibórz w zakresie oceny sprawowania nadzoru właścicielskiego w zakresie funkcjonowania raciborskich spółek komunalnych w latach 2020 – 2021”.

Prezydent do posiedzenia w dniu 1 lutego 2023 r. nie odpowiedział również Komisji Rewizyjnej na pismo, w którym Komisja Rewizyjna wskazała na konflikt interesów Kancelarii Adwokackiej dr hab. Ewy Pierzchały i współpracujących z kancelarią prawników dot. umowy nr OR.272.7.2022 z dnia 2 czerwca 2022 r. o świadczenie pomocy prawnej podpisanej przez Prezydenta Dariusza Polowego.

Komisja Rewizyjna do posiedzenia nie otrzymała odpowiedzi od Prezydenta w zakresie, w którym zwróciła się do Prezydenta Dariusza Polowego pismami nr BRM.0010.4.3.2022, BRM.ZD-0022/23 z 25.01.2023r. i BRM.0010.4.3.2022, BRM.ZD-0023/23 z 25.01.2023 r.

Komisja Rewizyjna po raz kolejny na posiedzeniu w dniu 8 lutego 2023 r. stwierdziła, iż w związku z tym, że Prezydent nadal nie udostępnia dokumentów do kontroli i nie udziela odpowiedzi na pytania, Komisja Rewizyjna nie jest w stanie realizować swoich obowiązków kontrolnych dotyczących „Kontroli problemowej Urzędu Miasta Racibórz w zakresie oceny sprawowania nadzoru właścicielskiego w zakresie funkcjonowania raciborskich spółek komunalnych w latach 2020 – 2021”.

W związku z powyższym Komisja Rewizyjna postanowiła zwrócić się do Rady Miasta Racibórz za pośrednictwem Przewodniczącego o podjęcie decyzji, co do dalszych działań Komisji Rewizyjnej w przedmiocie kontroli.
Na sesji Rady Miasta Racibórz w dniu 22 lutego 2023r. Prezydent Miasta Racibórz Dariusz Polowy poinformował Radę Miasta, iż potrzebuje 2 tygodnie na zaznajomienie się z pismami Komisji Rewizyjnej.

Komisja Rewizyjna do posiedzenia w dniu 1 marca 2023r. nadal nie otrzymała żadnej odpowiedzi od Prezydenta w zakresie wszystkich wcześniejszych pytań i wniosków o udostępnienie dokumentów dot. kontroli problemowej Urzędu Miasta Racibórz w zakresie oceny sprawowania nadzoru właścicielskiego w zakresie funkcjonowania raciborskich spółek komunalnych w latach 2020 – 2021.

W dniu 9 marca 2023 r. do członków Komisji Rewizyjnej wysłane zostało pismo Prezydenta Miasta Racibórz Dariusza Polowego (BRM.0010.4.3.2022, BPM.ZD-0023/23) z 7.03.2023 r., w którym poinformował, iż nie widzi potrzeby nawiązania stosunku prawnego, źródłem którego miałaby być umowa w przedmiocie przygotowania przez podmiot zewnętrzny opinii na zadane przez Komisje Rewizyjną na posiedzeniu w dniu 28 stycznia 2023 r. pytanie. Zatem Prezydenta Miasta Racibórz Dariusz Polowy odmówił Komisji Rewizyjnej możliwości zrealizowania uprawnień Komisji na podstawie § 93 Statutu Miasta Racibórz.

Ponadto, mając na względzie powyższe została złożona skarga na działalność Prezydenta Miasta Racibórz w zakresie utrudniania i przedłużania przez Prezydenta Miasta Racibórz wykonywania obowiązków kontrolnych przez Komisję Rewizyjną, która uchwałą nr LI/756/2022 Rady Miasta Racibórz z 21 grudnia 2022 r. została uznana za zasadną.

Zgodnie z art. 18a ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, rada gminy kontroluje działalność wójta, gminnych jednostek organizacyjnych oraz jednostek pomocniczych gminy, w tym celu powołując komisję rewizyjną. Zasady i tryb działania Komisji Rewizyjnej określony jest w Statucie Miasta Racibórz.

Należy wskazać, że brak przekazania Komisji dokumentów stanowiących podstawę kontroli, przez podmiot, który znajduje się w jej posiadaniu prowadzi do uniemożliwienia Komisji wykonywania zleconych jej zadań, co stanowi działanie godzące w interes gminy oraz jej mieszkańców. Jak wynika z przedstawionych wyżej informacji, z uwagi na brak współpracy ze strony Prezydenta, od października 2022 r. Komisja nie jest w stanie w skuteczny sposób przeprowadzić kontroli dotyczącej sprawowania nadzoru właścicielskiego w zakresie funkcjonowania raciborskich spółek komunalnych w latach 2020 – 2021.

Zgodnie z poglądami prezentowanymi w doktrynie niewypełnienie przez organ wykonawczy obowiązków informacyjnych wobec radnego może nosić znamiona przestępstwa z art. 231 kodeksu karnego.
Dowody: kopia całości dokumentacji dot. przedmiotowej kontroli.

Uzasadnienie

W związku z uniemożliwieniem przez Prezydenta Miasta Racibórz Dariusza Polowego przeprowadzenia kontroli problemowej Urzędu Miasta Racibórz w zakresie oceny sprawowania nadzoru właścicielskiego w zakresie funkcjonowania raciborskich spółek komunalnych w latach 2020 - 2021, pomimo skierowania do Prezydenta Miasta Racibórz wniosku z dnia 15 marca 2023 r. o przekazanie Komisji Rewizyjnej kompletu dokumentów, Komisja Rewizyjna nadal nie otrzymała dokumentów do kontroli oraz odpowiedzi uzasadniającej odmowę uczestnictwa w obradach Komisji Rewizyjnej osoby mogącej omówić kwestie związane z realizacją zadań wynikających z nadzoru właścicielskiego nad spółkami.

W związku z powyższym Komisja Rewizyjna w dniu 27 marca 2023 r. zwróciła się do Przewodniczącego Rady z wnioskiem o przygotowanie projektu uchwały - zawiadomienia o możliwości popełnienia przez Prezydenta Miasta Dariusza Polowego przestępstwa z art. 231 kodeksu karnego.