Reklama

Najnowsze wiadomości

Aktualności10 sierpnia 202112:05

Raciborskie warzywa są zdrowe i uprawiane od pokoleń [WIDEO]

Raciborskie warzywa są zdrowe i uprawiane od pokoleń [WIDEO] - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
Reklama
Racibórz:

Paweł Koch z Raciborza Płoni razem z żoną gospodaruje na 20 hektarach. Poza pszenicą, rzepakiem, kukurydzą i burakami pastewnymi uprawia warzywa. Przekonuje, że to, co raciborskie jest zdrowe, a każdy klient może zapukać do ich drzwi. Zobaczcie materiał RTK.

Na początek trochę historii. W XIX wieku do mieszkańców podraciborskich wsi, szczególnie ze Starej Wsi, Proszowca i Miedoni, przylgnęło miano szałociorze. W tymże stuleciu rozpoczął się bowiem triumfalny pochód raciborskich warzyw na śląskie stoły. Co więcej, raciborskie „gemizy”, jak nazywano warzywa, wożono nawet do Berlina. Co bardziej przedsiębiorczy gospodarze wsiadali w jadący przez Racibórz i Wrocław „sznelcug”, czyli ekspres z Wiednia do Berlina, i handlowali swoimi towarami w stolicy Niemiec. Dziś nadal trafiają na rynek - do jednego z marketów, do hurtowni, ale także bezpośrednio do indywidualnych odbiorców. - Każdy może zapukać do naszych drzwi - zapewnia Paweł Koch (Płonia, Śliska 2).

W 1914 roku z Raciborza ekspediowano tygodniowo aż pięćdziesiąt wagonów warzyw. Po 1921 roku, czyli po podziale Śląska między Polskę a Niemcy, eksport znacznie się skurczył. Raciborzanie stracili chłonne dotąd rynki zbytu w górniczo-hutniczej aglomeracji górnośląskiej. Dotąd żywili większość „hajerów” i hutników. Po plebiscycie tygodniowo doliczano się już tylko dwudziestu wagonów towaru.

W pierwszej dekadzie po I wojnie światowej produkcja warzywnicza w Raciborzu i okolicach sięgała przeciętnie sto pięćdziesiąt kwintali z morga. Skupiona była w rękach ponad czterystu właścicieli gospodarstw i działek o łącznej powierzchni ponad tysiąca morgów. Ponad połowę produkcji kierowano do uprzemysłowionych miast Górnego Śląska. Raciborskie dostawy zaspokajały blisko czterdzieści procent potrzeb.

Czytaj: Dzieje raciborskich ogrodów

W 1925 roku w Raciborzu powstało Górnośląskie Towarzystwo Ogrodników, które skupiło ponad dwustu dwudziestu producentów i trzydziestu czterech handlarzy. Stawiało sobie za cel ułatwienia w transporcie warzyw do Polski. W tym czasie były to już bowiem dostawy na obcy obszar celny. Polacy zaczęli wymagać świadectw pochodzenia. Władze województwa śląskiego nieprzychylnie patrzyły na raciborskie warzywa. Twierdziły, że skoro w plebiscycie raciborzanie w większości opowiedzieli się za Niemcami, to określili w ten sposób swoje rynki zbytu.

W 1928 roku zawiązała się w Raciborzu Spółdzielnia Ogrodnik. Przystąpiła do Związku Spółdzielni Śląskich, filialnej organizacji Związku Polaków w Niemczech. Jej członkowie liczyli, że dzięki temu zyskają przychylność na polskim Górnym Śląsku. Ogrodnik zasłynął zresztą z wyręczania eksporterów w załatwianiu skomplikowanych formalności celnych. Już w momencie powstania zarząd awizował spółdzielnię przy polskim konsulacie w Bytomiu, za pośrednictwem którego nawiązano kontakt z Wydziałem Przemysłu i Handlu Urzędu Wojewódzkiego w Katowicach oraz Dyrekcją Ceł w Mysłowicach. Współpraca układała się znakomicie. W 1933 roku Polacy zażądali jednak świadectw fitopatologicznych z uprawnionej stacji badania roślin. Pojawiające się kolejne komplikacje sprawiły, że w tymże roku import warzyw ze Śląska Opolskiego, w tym z Raciborszczyzny, do II RP zmniejszył się w stosunku do 1930 roku o połowę. Rozwijały się konkurencyjne dla raciborzan uprawy warzyw w okolicach Pszczyny i Gierałtowic. Skutkowało to słabymi rezultatami finansowymi Ogrodnika. W 1936 roku balansująca na krawędzi upadku spółdzielnia ostatecznie zaprzestała swojej działalności. Bezpośrednim powodem była blokada eksportu warzyw na teren województwa śląskiego.

Polskie oblicze Ogrodnika nie spotkało się z przychylnym przyjęciem ze strony władz niemieckich. Miał też konkurenta – raciborską filię spółdzielni ogrodniczej w Opolu, wchodzącą w skład tamtejszego Związku Górnośląskich Spółdzielni. W 1929 roku na miejsce filii utworzono w Raciborzu spółkę Górnośląskie Warzywnictwo. Udziały objął magistrat, Górnośląskie Towarzystwo Ziemskie oraz opolska Izba Rolnicza. Firma zajęła się organizowaniem zbytu raciborskich warzyw i owoców na terenach Niemiec, korzystając z pomocy władz państwowych.

Mieszkańcy podraciborskich wsi żyją z upraw warzyw do dziś. W 1945 roku była to najszybciej odbudowująca się gałąź przedwojennej gospodarki. Już wiosną ludzie wychodzili w pole, by siać. Kiedy od 1946 roku zaczęła regularnie kursować kolej, warzywa z Raciborza znów na stałe pojawiły się na targach w Rybniku i Rydułtowach. Wcześniej wożono je tu samochodami. Nie dla wszystkich był to dostępny środek transportu. Kolej sprawiła zaś, że w drogę mogły się wybrać kobiety z koszami pełnymi towaru. Rzecz jasna nie brakowało ich w samym Raciborzu. Tradycyjnym miejscem handlu było i jest targowisko przy kościele Św. Jakuba, nazywające się formalnie Placem Zielonym. Wciąż można tu spotkać raciborskich szałociorzy.

Na zdjęciu z czasów PRL-u raciborska szałociorka Genowefa Kachel, fot. Der Ratiborer

kachel

Autor: Raciborska Telewizja Kablowa, redakcja@naszraciborz.pl

Bądź na bieżąco z nowymi wiadomościami. Obserwuj portal naszraciborz.pl w Google News.

Reklama
Reklama

Komentarze (0)

Aby dodać komentarz musisz być zalogowany

Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Aktualności28 września 202208:59

Policja prowadzi dziś działania NURD

Policja prowadzi dziś działania NURD - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
1
KWP Katowice
Reklama
Aktualności29 września 202212:35

Złote gody małżeńskie w gminie Rudnik [FOTO i WIDEO]

Złote gody małżeńskie w gminie Rudnik [FOTO i WIDEO] - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
Rudnik:

Pięć par z gminy Rudnik świętuje w tym roku 50-lecie pożycia małżeńskiego. Dziś w sali narad Urzędu Gminy małżonkowie-jubilaci odebrali medale przyznane im przez Prezydenta RP.

red.
Aktualności28 września 202211:38

Na zamku powstanie nowe muzeum za ponad 21 mln zł

Na zamku powstanie nowe muzeum za ponad 21 mln zł - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
21
red., fot. M. Musioł
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Aktualności28 września 202220:46

Ukrainiec posłużył się przerobionym paszportem

Ukrainiec posłużył się przerobionym paszportem - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
1
ŚOSG Racibórz, fot. SG
Aktualności29 września 202215:09

Bon turystyczny dłużej

Bon turystyczny dłużej - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
ZUS Beata Kopczyńska, regionalny rzecznik prasowy ZUS województwa śląskiego
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Aktualności28 września 202220:10

Multimedialne muzeum kolejnictwa w Rudach oficjalnie otwarte [WIDEO]

Multimedialne muzeum kolejnictwa w Rudach oficjalnie otwarte [WIDEO] - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
Kuźnia Raciborska:

Z udziałem czeskich partnerów zakończono projekt finansowany z środków unijnych za pośrednictwem Euroregionu Silesia. Dzięki niemu podraciborskie Rudy mają najnowocześniejsze Muzeum Kolejnictwa.

RTK, w, fot. Tomasz Żak / UMWS
Reklama
Aktualności28 września 202221:07

Dni Muzyki Organowej i Kameralnej im. Henryka Klai za nami [FOTO i WIDEO]

Dni Muzyki Organowej i Kameralnej im. Henryka Klai za nami [FOTO i WIDEO] - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
Racibórz:

Koncert Arkadiusza Popławskiego (organy) oraz Chóru Echo z Zebrzydowic zakończył dziś, 28.09., w kościele farnym XXXV Dni Muzyki Organowej i Kameralnej im. Henryka Klai.

Jan Ptak
Sport29 września 202205:46

Udany start Ewy Szymik podczas zawodów Jiu Jitsu w Banja Luce

Udany start Ewy Szymik podczas zawodów Jiu Jitsu w Banja Luce - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
Sparta Kuźnia Raciborska
Sport28 września 202222:38

Młodziki Unii z kompletem punktów. Gołkowice pokonane [FOTO]

Młodziki Unii z kompletem punktów. Gołkowice pokonane [FOTO] - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
Racibórz:

W środowe popołudnie na boisku przy Urbana w Raciborzu-Studziennej rozegrano spotkanie IV kolejki trzeciej ligi wojewódzkiej młodzików. Raciborska Unia podejmowała UKS SP Winners Gołkowice.

fot. Katarzyna Kubik
Reklama

Partnerzy portalu

Dentica 24
ostrog.net
Szpital Rejonowy w Raciborzu
Spółdzielnia Mieszkaniowa
Ochrona Partner Security
PGL DOM Sp. z o.o.
PWSZ w Raciborzu
Zajazd Biskupi
Kampka
Nasz Racibórz - Nasza ekologia
Materiały RTK
Nieruchomości powiatu raciborskiego
Nasze Nieruchomości
Fototapeta.shop sklep z tapetami i fototapetami na zamówienie
Reklama
Aktualności28 września 202215:16

Raciborskie Frelki, Bombelki i Strzecha z sukcesami na Śląskim Śpiewaniu 2022

Raciborskie Frelki, Bombelki i Strzecha z sukcesami na Śląskim Śpiewaniu 2022 - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
ZPiT Śląsk, fot. ZPiT Śląsk, arch. RCK i SP 18
Aktualności28 września 202211:49

Winston Morales Chavarro odwiedzi Racibórz

Winston Morales Chavarro odwiedzi Racibórz - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
red., fot. Alondra2014/wikipedia
Aktualności28 września 202205:15

Przedszkolaki ze Słonecznej na tenisowym korcie

Przedszkolaki ze Słonecznej na tenisowym korcie - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
opr. (greh), fot. HS
Reklama
Reklama

Najnowsze wydania gazety

Nasz Racibórz 23.09.2022
28 września 202218:48

Nasz Racibórz 23.09.2022

Nasz Racibórz 16.09.2022
16 września 202220:21

Nasz Racibórz 16.09.2022

Nasz Racibórz 09.09.2022
16 września 202220:20

Nasz Racibórz 09.09.2022

Nasz Racibórz 02.09.2022
7 września 202213:56

Nasz Racibórz 02.09.2022

Zobacz wszystkie
© 2022 Studio Margomedia Sp. z o.o.