Sejmowa Komisja do Spraw Kontroli Państwowej o zbiorniku Racibórz. NIK raportuje o nieprawidłowościach, bałaganie na budowie i działaniach NIELEGALNYCH!

Rozpatrzenie Informacji Najwyższej Izby Kontroli o wynikach kontroli realizacji Projektu Ochrony Przeciwpowodziowej w dorzeczu rzeki Odry przy wykorzystaniu pożyczki Banku Światowego oraz badanie sprawozdania finansowego tego Projektu - to było dziś tematem obrad sejmowej Komisji ds. Kontroli Państwowej. NIK, przypomnijmy, już po raz ósmy kontrolował kluczową dla bezpieczeństwa powodziowego na Odrze inwestycję.

W tym roku RZGW zapowiada rozliczenie wykonanych już prac i wyłonienie nowego wykonawcy po tym, jak z terenu budowy wyrzucono hiszpański Dragados. Na zbiorniku hula wiatr, termin oddania inwestycji wciąż się oddala, rosną koszty obsługi pożyczki i kredytu. - Opóźnienia w realizacji projektu skutkują wzrostem kosztów obsługi umowy pożyczki i kredytu oraz opłaty za gotowość do wypłaty środków Banku Światowego, które na koniec 2015 r. zamknęły się kwotą 35,1 mln zł - czytamy w raporcie NIK. Kto jest winien opóźnień? Nie tylko Dragados. Do obecnego stanu, zdaniem kontrolerów, przyczynił się Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Gliwicach, czyli inwestor. Wyłonienie nowego wykonawcy ma być objęte szczególnym nadzorem.

Z raportu NIK:

Niestety w 2015 r. nie udało się rozwiązać problemów i wyeliminować nieprawidłowości przy budowie Zbiornika Racibórz - kluczowej inwestycji dla realizacji całego Projektu Ochrony Przeciwpowodziowej w dorzeczu Odry. Spowodowało to jeszcze większe opóźnienia w pracach i doprowadziło do sytuacji, w której po blisko trzech latach realizacji przedsięwzięcia strony umowy nie potrafiły określić ani realnej daty jej zakończenia, ani faktycznych kosztów. Ostatecznie, w październiku 2016 r., po upływie blisko 90 proc. czasu przewidzianego na realizację całej inwestycji, Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Gliwicach - z winy wykonawcy - odstąpił od zawartej z nim umowy, co znów oddali datę zakończenia budowy Zbiornika Racibórz. Zgodnie z jej dotychczasowymi postanowieniami budowa miała się zakończyć na początku 2017 r. Pierwotnie termin przesunięto na listopad 2018 r., a obecnie przewiduje się oddanie Zbiornika w 2020 r. Na zagrożenia związane z terminową realizacją budowy Zbiornika Racibórz Izba wskazywała już w 2012 r.

NIK zauważa, że koniecznym warunkiem bezpiecznego przeprowadzenia wód powodziowych przez Wrocławski Węzeł Wodny jest ograniczenie ich dopływu do 3100m3/s, co zgodnie z założeniami Projektu ma zapewnić właśnie Zbiornik Racibórz. Tak więc do czasu zakończenia tej inwestycji oczekiwane zabezpieczenie przeciwpowodziowe nie zostanie osiągnięte. Skutkiem kolejnych opóźnień przy budowie Zbiornika Racibórz będzie konieczność ponownego przesunięcia daty zakończenia całego Projektu.

Już tylko dotychczasowe opóźnienia budowy Zbiornika Racibórz spowodowały wzrost kosztów inwestycji z 505 mln euro do 772,6 mln euro. Różnica 267,6 mln euro będzie musiała zostać pokryta ze środków budżetu państwa.

NIK zauważa, że przy budowie Zbiornika Racibórz dochodziło do wielu nieprawidłowości. Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej (RZGW) w Gliwicach po raz kolejny dopuścił do prowadzenia przez wykonawcę, z naruszeniem warunków kontraktu, części robót budowlanych bez zatwierdzonych projektów wykonawczych oraz programów zapewnienia jakości. Podważyło to rzetelność działania systemu zarządzania przyjętego w Projekcie oraz mogło mieć negatywny wpływ na trwałość i bezpieczeństwo użytkowania obiektu. Również z naruszeniem warunków kontraktu w nasyp Zapory Lewobrzeżnej i Zapory Prawobrzeżnej wykonawca wbudował materiał alternatywny, tj. kruszywo hydrotechniczne z łupka powęglowego Gwarex (czarny łupek), niespełniający wymagań określonych w projekcie budowlanym, wykonawczym i szczegółowym programie zapewnienia jakości, co w przypadku napływu fali powodziowej mogło doprowadzić do katastrofy zagrażającej życiu mieszkańców Raciborza i okolic. Wykonawca podejmował także działania mające na celu wprowadzenie technologii wzmocnienia podłoża, która była niezgodna z warunkami zawartego kontraktu oraz stanowiskiem Międzynarodowego Panelu Ekspertów, w sytuacji, gdy konieczność konsolidacji podłoża jest niezbędna z uwagi na rodzaj i bezpieczeństwo budowli. Ostatecznie Zarząd Gospodarki Wodnej w Gliwicach odstąpił z winy wykonawcy od umowy z nim zawartej.

Skutkiem opóźnień w realizacji budowy Zbiornika Racibórz jest również niskie zaawansowanie finansowe. Na koniec 2015 r. osiągnęło ono poziom 470,7 mln zł, czyli ponad 47 proc. planowanych kosztów zadania (987,9 mln zł).

opr. w

Zapis dyskusji w Sejmie dostępny TUTAJ