Odważna Ślązaczka z Raciborza uhonorowana tytułem Strażniczki Języka Roku

W 2025 roku Klimaschka była śląską kandydatką w finale konkursu „Niemiec Roku za Granicą” (Auslandsdeutscher des Jahres), w którym zwyciężyła przedstawicielka mniejszości niemieckiej na Węgrzech. To właśnie wtedy zwróciła na siebie uwagę czytelników i redaktorów „DEUTSCHE SPRACHWELT”. W trakcie ubiegania się o ten tytuł była obrażana przez polskich nacjonalistów, którzy nazywali ją „zdrajczynią”, „niemieckim ściekiem” czy agentką – a wszystko to jedynie z powodu udziału w konkursie. Kandydatce grożono nawet przemocą.

Nie dała się jednak zastraszyć i nadal walczy o język niemiecki. Kultura niemiecka na Śląsku jest wciąż żywa, ponieważ nie wszyscy Niemcy zostali stamtąd wysiedleni; mniejszość niemiecka liczy tam około 300 000 osób. Natalia Klimaschka jest jedną z nich i angażuje się w zachowanie języka oraz kultury swoich przodków.

Ta rodowita Ślązaczka jest dziennikarką, historyczką i prawniczką, która niedawno uzyskała stopień doktora. Jej praca doktorska, obroniona na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach, dotyczyła obrazu Niemców i Niemiec w polskiej prasie w latach 1944–1949. Rodzina Klimaschki jest związana ze Śląskiem co najmniej od XVII wieku. Po II wojnie światowej niemieccy rodzice Natalii musieli pod rządami polskich komunistów zmienić nazwiska i zrezygnować z posługiwania się językiem ojczystym.

W wyniku trwającego dziesięcioleci przemilczania i tłumienia kultury niemieckiej, po przełomie ustrojowym u wielu Ślązaków pojawiła się potrzeba ponownego poznawania i badania historii niemieckiej – tak też było w przypadku Natalii. Regularnie odwiedza ona swoje rodzinne strony, tworząc artykuły i filmy dokumentalne na temat wyników swoich badań, które są następnie publikowane w profesjonalnym, dwujęzycznym śląskim serwisie internetowym.

Poprzez swoje materiały dziennikarskie – poświęcone na przykład postaci Josepha von Eichendorffa czy rodowi książęcemu Lichnowskich – Natalia pragnie przyczynić się do poprawy porozumienia między Polakami a Niemcami. Pozostali w kraju Niemcy stanowią zdecydowanie największą rdzenną mniejszość w Rzeczypospolitej Polskiej. Spośród setek tysięcy osób pochodzenia niemieckiego większość zamieszkuje Śląsk oraz region Warmii i Mazur. W niektórych miejscowościach w pobliżu rodzinnego miasta Natalii – Raciborza – odsetek ludności niemieckiej jest na tyle wysoki, że ustawiono tam dwujęzyczne tablice z nazwami miejscowości, a język niemiecki funkcjonuje jako drugi język urzędowy.

O przywrócenie każdego elementu kultury niemieckiej trzeba toczyć zaciętą walkę. Natalia znajduje się w pierwszej linii tych „bojowników”. Udało jej się na przykład doprowadzić do tego, że w jej dowodzie osobistym ponownie widnieje oryginalna, niemiecka pisownia jej nazwiska, a nie wersja polska.

Od 2000 roku czytelnicy „DEUTSCHE SPRACHWELT” wybierają „Obrońcę Języka Roku”, aby docenić wzorowe zaangażowanie na rzecz języka niemieckiego. Wyróżnienie to otrzymali dotychczas m.in. komicy Mario Barth (2024) i Loriot (2011) czy papież Benedykt XVI (2005).