Koszenie trawników w Raciborzu. Miasto odpowiada na interpelację radnej

Radna Katarzyna Dudkiewicz w interpelacji skierowanej do prezydenta Raciborza zwróciła uwagę na sposób koszenia trawników i skwerów na terenie miasta. Jak wskazała, sprawa była sygnalizowana radnym przez mieszkańców, którzy oczekują zmian w sposobie pielęgnacji miejskiej zieleni.

Wśród argumentów mieszkańców znalazły się przede wszystkim zmiany klimatyczne, okresowe braki opadów, występowanie nawalnych deszczy oraz coraz częstsze fale upałów. Zdaniem wnoszących uwagi obecny sposób koszenia powinien zostać dostosowany do tych warunków.

Mieszkańcy przedstawili konkretne postulaty

W interpelacji radna przekazała pięć głównych postulatów mieszkańców. Dotyczą one koszenia trawników i skwerów pasem o szerokości do półtora metra od chodnika, stosowania koszenia mozaikowego, wydłużenia okresów pomiędzy koszeniami, tworzenia jak największej liczby łąk kwietnych oraz koszenia na wysokości nie mniejszej niż 10–15 cm, szczególnie wzdłuż dróg o dużym natężeniu ruchu i ścieżek rowerowych.

Radna poprosiła również o kompleksową informację dotyczącą harmonogramu prac pielęgnacyjnych zieleni miejskiej oraz działań podejmowanych przez miasto w związku z postępującymi zmianami klimatu.

Miasto: harmonogram jest dostosowywany do pogody

W odpowiedzi wiceprezydent Małgorzata Rudnicka-Głowińska podkreśliła, że przedstawione w interpelacji zarzuty dotyczące braku dostosowania pielęgnacji zieleni do warunków klimatycznych nie znajdują potwierdzenia w sposobie prowadzenia prac przez miejskie służby zieleni.

Jak wyjaśniła, miasto od kilku sezonów dostosowuje harmonogram koszenia do aktualnych warunków pogodowych. W czasie fal upałów i suszy wydłużane są okresy pomiędzy koszeniami, a na najbardziej narażonych na przesuszenie terenach koszenie jest czasowo wstrzymywane.

W okresach wysokich temperatur w parkach koszone są wyłącznie tereny zacienione. Miasto stosuje również koszenie strefowe, pozostawiając wyznaczone fragmenty trawników bez ingerencji.

Parki koszone dwa razy w roku

Z odpowiedzi wiceprezydent wynika, że obowiązujący harmonogram przewiduje różną częstotliwość koszenia w zależności od rodzaju terenu.

Parki miejskie koszone są dwa razy w roku. Skwery, zieleńce i tereny zieleni w Strefie I koszone są pięć razy w roku, natomiast tereny zieleni w Strefie II i III – cztery razy w roku. Częstotliwość koszenia pasów zieleni drogowej jest natomiast uzależniona od konieczności zachowania bezpieczeństwa w ruchu drogowym.

Wiceprezydent zaznaczyła jednak, że są to częstotliwości planowe. Harmonogram może być na bieżąco korygowany w zależności od pogody.

Dotyczy to nie tylko suszy i upałów. Prace są również wstrzymywane podczas intensywnych opadów, gdy podłoże jest nadmiernie wilgotne. Koszenie mokrej trawy może pogarszać jakość zabiegu, uszkadzać darń oraz prowadzić do zniszczenia struktury gleby i nawierzchni terenów zieleni.

Park Zamkowy z nowymi strefami niekoszonymi

Miasto wskazuje również na rozwiązania stosowane w większych parkach. W Parku Zamkowym wyznaczono nowe strefy, w których całkowicie zrezygnowano z koszenia, a także takie, gdzie koszenie odbywa się tylko raz w roku.

Jak wskazano w odpowiedzi, rozwiązania te mają sprzyjać zwiększeniu bioróżnorodności oraz poprawie retencji wody w glebie.

Na terenie miasta funkcjonują również łąki kwietne, m.in. w Parku Zamkowym oraz Parku Moniuszki. Są one przedstawiane przez miasto jako element polityki adaptacji terenów zieleni do zmian klimatycznych oraz wspierania owadów zapylających.

Koszenie mozaikowe nie wszędzie

Miasto odnosi się także do postulatu koszenia mozaikowego i pozostawiania niekoszonych pasów przy krawężnikach. Jak wyjaśniono, rozwiązanie to jest stosowane przede wszystkim na dużych terenach parkowych, m.in. w Parku im. Miasta Roth.

W przypadku niewielkich skwerów, zieleńców i terenów reprezentacyjnych miasta rozległe strefy niekoszone – zdaniem miejskich służb – mogłyby zaburzać estetykę przestrzeni publicznej oraz obniżać walory użytkowe tych miejsc. Dlatego zakres koszenia ma być każdorazowo dostosowywany do charakteru konkretnego terenu.

Dlaczego trawa jest koszona niżej niż oczekują mieszkańcy?

Jednym z postulatów mieszkańców było podniesienie wysokości koszenia do 10–15 cm. W odpowiedzi miasto wskazuje, że wykorzystywane przez służby zieleni miejskiej kosiarki mają maksymalny fabryczny poziom wysokości koszenia wynoszący 9 cm.

Według wiceprezydent nie ma możliwości dalszego podwyższenia ustawienia tych urządzeń, ponieważ wynika ono z konstrukcji zastosowanych przez producentów. Miasto wskazuje również, że na rynku nie są dostępne standardowe kosiarki komunalne przeznaczone do pielęgnacji miejskich terenów zieleni, które umożliwiałyby koszenie na większej wysokości.

Wrażenie bardzo nisko skoszonej trawy może być dodatkowo powodowane nierównościami terenu. Na wyniesieniach zespół tnący znajduje się bliżej podłoża, przez co ścinana jest większa część źdźbła. W zagłębieniach trawa pozostaje natomiast wyższa.

Mieszkańcy mają też inne oczekiwania

W odpowiedzi zwrócono uwagę, że do Urzędu Miasta wpływają również zgłoszenia mieszkańców o przeciwnym charakterze. Część mieszkańców uważa bowiem, że trawniki, pasy przydrożne, skwery i parki są koszone zbyt rzadko i wymagają częstszej pielęgnacji.

Argumentami są względy estetyczne, bezpieczeństwo użytkowników oraz ograniczenie występowania kleszczy i innych owadów. Zgłaszane są również problemy z roślinami kolczastymi, które mogą powodować urazy łap zwierząt domowych.

Wiceprezydent Małgorzata Rudnicka-Głowińska podsumowała, że gospodarka zielenią miejską prowadzona jest w sposób wyważony. Miasto stara się łączyć adaptację do zmian klimatu, ochronę bioróżnorodności i retencję wody z oczekiwaniami mieszkańców dotyczącymi estetyki oraz bezpiecznego korzystania z miejskich terenów zieleni.

Pełna treść odpowiedzi dla radnej

BRM.0003.38.2026 Racibórz, 12.08.2026 r.
KM.KW-1388/26

Szanowna Pani

Katarzyna Dudkiewicz

Radna Rady Miasta Racibórz

Dotyczy: interpelacji w sprawie stanu koszenia trawników i skwerów w Raciborzu.

W odpowiedzi na Pani interpelację z dnia 31.07.2026 r., dotyczącą częstotliwości koszenia trawników na terenach parków, skwerów, zieleńców oraz pasów przydrożnych, a także zarzutów dotyczących niedostosowania pielęgnacji zieleni do zmian klimatu, fal upałów i okresów suszy, uprzejmie informuję, że przedstawione w interpelacji twierdzenia nie znajdują potwierdzenia w sposobie prowadzenia prac pielęgnacyjnych przez służby zieleni miejskiej.

Miasto Racibórz od kilku sezonów konsekwentnie dostosowuje harmonogram koszenia do aktualnych warunków pogodowych, w szczególności do występujących fal upałów oraz okresów suszy. W praktyce oznacza to wydłużanie okresów pomiędzy kolejnymi koszeniami oraz czasowe zaniechanie koszenia na terenach najbardziej narażonych na przesuszenie.

W okresach występowania wysokich temperatur w parkach koszenie wykonywane jest wyłącznie na terenach zacienionych. Dodatkowo w okresie wiosennym stosowane jest koszenie strefowe, polegające na pozostawianiu wyznaczonych fragmentów trawników bez ingerencji. Należy podkreślić, że parki miejskie koszone są jedynie dwa razy w ciągu roku, a drugie koszenie stanowi ostatni zabieg pielęgnacyjny w danym sezonie i ma na celu przygotowanie terenów zieleni do okresu jesienno-zimowego.

Obowiązujący harmonogram koszenia terenów zieleni miejskiej został opracowany z uwzględnieniem charakteru poszczególnych przestrzeni oraz ich funkcji użytkowej i przedstawia się następująco:

· parki – koszenie 2 razy w roku,

· skwery, zieleńce oraz tereny zieleni w Strefie I – koszenie 5 razy w roku,

· tereny zieleni w Strefie II i III – koszenie 4 razy w roku,

· pasy zieleni drogowej – częstotliwość koszenia dostosowana do konieczności zachowania bezpieczeństwa w ruchu drogowym.

Wskazane częstotliwości stanowią harmonogram planowy, który w praktyce podlega bieżącej korekcie w zależności od warunków atmosferycznych. Przy podejmowaniu decyzji o wykonaniu koszenia należy uwzględnić nie tylko okresy suszy i fal upałów, ale również okresy intensywnych opadów deszczu, w których prowadzenie prac jest niemożliwe lub nieuzasadnione z uwagi na nadmierną wilgotność podłoża. Koszenie mokrej trawy powoduje pogorszenie jakości zabiegu, zwiększa ryzyko uszkodzenia darni oraz może prowadzić do zniszczenia struktury gleby i nawierzchni terenów zieleni. Z tego względu harmonogram koszenia jest każdorazowo dostosowywany zarówno do warunków suchych, jak i deszczowych.

Koszenie wzdłuż ścieżek prowadzone jest przede wszystkim na rozległych terenach parkowych, takich jak Park Zamkowy, gdzie dodatkowo wyznaczono nowe strefy z całkowitym zaniechaniem koszenia oraz strefy, w których koszenie odbywa się tylko raz w roku. Takie rozwiązania sprzyjają zwiększeniu bioróżnorodności oraz poprawie retencji wody w glebie.

Na terenie miasta funkcjonują również łąki kwietne, m.in. w Parku Zamkowym oraz Parku Moniuszki, które stanowią element świadomie prowadzonej polityki adaptacji terenów zieleni do zmian klimatycznych i wspierania owadów zapylających.

Koszenie mozaikowe oraz pozostawianie niekoszonych pasów przy krawężnikach jest rozwiązaniem stosowanym przede wszystkim na dużych terenach parkowych, np. w Parku im. Miasta Roth. W przypadku niewielkich skwerów, zieleńców oraz terenów reprezentacyjnych miasta stosowanie rozległych stref niekoszonych powodowałoby zaburzenie estetyki przestrzeni publicznej oraz obniżenie walorów użytkowych tych miejsc. Dlatego zakres i sposób koszenia są każdorazowo dostosowywane do charakteru danego terenu.

Jednocześnie pragnę podkreślić, że w okresach suszy i fal upałów nie są koszone tereny silnie nasłonecznione, szczególnie te najbardziej narażone na wysychanie darni. Działania te są zgodne z zaleceniami dotyczącymi ograniczania skutków wysokich temperatur oraz ochrony roślinności przed nadmiernym stresem wodnym.

Należy również wyjaśnić kwestię wysokości koszenia trawy. Kosiarki wykorzystywane przez służby zieleni miejskiej mają ustawiony maksymalny dostępny fabrycznie poziom wysokości koszenia wynoszący 9 cm. Nie ma możliwości dalszego podwyższenia wysokości koszenia, ponieważ są to ustawienia konstrukcyjne producenta urządzeń. Obecnie na rynku nie są dostępne standardowe kosiarki komunalne przeznaczone do pielęgnacji terenów zieleni miejskiej, które umożliwiałyby koszenie na wyższej wysokości.

Pojawiające się miejscami wrażenie bardzo nisko skoszonej trawy nie wynika z celowego obniżania wysokości koszenia, lecz jest konsekwencją naturalnych nierówności terenu. Podczas przejazdu kosiarki po wyniesieniach terenu zespół tnący znajduje się bliżej podłoża, przez co ścinana jest większa część źdźbła trawy. Z kolei podczas koszenia zagłębień i obniżeń terenu trawa pozostaje wyższa. Efekt ten jest charakterystyczny dla mechanicznego koszenia nierównych powierzchni i występuje niezależnie od zachowania maksymalnej wysokości ustawienia kosiarki.

Warto również zauważyć, że do Urzędu Miasta wpływają liczne zgłoszenia mieszkańców o charakterze przeciwnym do przedstawionego w interpelacji. Mieszkańcy wielokrotnie wskazują, że trawniki, pasy przydrożne, skwery i parki są koszone zbyt rzadko i wymagają częstszej pielęgnacji ze względów estetycznych, bezpieczeństwa użytkowników oraz ograniczenia występowania kleszczy i innych owadów. Zgłaszane są także problemy związane z roślinami kolczastymi, których obecność może powodować urazy łap zwierząt domowych.

Mając na uwadze powyższe, należy stwierdzić, że gospodarka zielenią miejską prowadzona jest w sposób wyważony, uwzględniający zarówno konieczność adaptacji do zmian klimatu, ochronę bioróżnorodności i retencji wody, jak i potrzeby mieszkańców w zakresie estetyki oraz bezpiecznego korzystania z terenów zieleni publicznej.

Z up. Prezydenta Miasta
Małgorzata Rudnicka-Głowińska
Zastępca Prezydenta