Reklama

Najnowsze wiadomości

Aktualności18 listopada 202220:12

Magiczny świat starego Raciborza. Niezwykła wystawa w Muzeum [FOTO i WIDEO]

Magiczny świat starego Raciborza. Niezwykła wystawa w Muzeum [FOTO i WIDEO] - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
Reklama
Racibórz:

Rzadko się zdarza, by wernisaż wystawy w raciborskim Muzeum przyciągnął takie tłumy. Dziś, 18.11., zaprezentowano pocztówki z kolekcji Alfreda Otlika, a niespodzianką była krótka animacja, w której ożywiono miejsca dawnego Ratibor.

Pełna sala koncertowa w raciborskim Muzeum przy ul. Gimnazjalnej to dowód nie tylko szacunku dla nieżyjącego już raciborskiego kolekcjonera - filokartysty, ale i dużego zainteresowania dawnym Ratibor. Śp. Alfred Otlik, rodowity raciborzanin z Płoni, przez kilkadziesiąt lat zgromadził blisko 4000 walorów, głównie starych pocztówek pokazujących Racibórz oraz temat Josepha von Eichendorffa, romantycznego poety rodem z Łubowic. Bezcenny zbiór, zgodnie z wolą właściciela, trafił po jego śmierci do Muzeum. - To królewski dar - nie ma wątpliwości dyrektor Romuald Turakiewicz, który otworzył dzisiejsze spotkanie.

Alfreda Otlika, m.in. wspólną pracę nad edycjami albumów filokartystycznych, wyjazdy na giełdy kolekcjonerskie, rozmowy o dawnym Raciborzu, wspominał Grzegorz Wawoczny. O zbiorze (na wystawie pokazano raptem 13 proc. walorów) i historii karty pocztowej mówił Adam Knura, szef muzealnego działu historii. Katarzyna Gierszewska-Widota oraz Mateusz Ulański przygotowali krótką prezentację, na której ożywiono stare kartki. Wśród postaci znaleźli się m.in. pracownicy Muzeum.

Wiceprezydent Dawid Wacławczyk zapowiedział, że śp. Alfred Otlik będzie miał w Raciborzu swój skwer. Jego postaci poświęcony zostanie zieleniec przy ul. Chopina, tam, gdzie znajduje się mural z wedutą dawnego Raciborza. - Odwdzięczymy się pamięcią - podkreślił wiceprezydent. Na skwerze pojawią się nasadzenia i ścieżka według projektu Martyny Janczyszyn. Zakwitną tu kwiaty, przy których będzie tablica opisująca dokonania śp. Alfreda Otlika.

Obecna na wystawie rodzina śp. Alfreda Otlika, od prawej siostra Hildegarda Kawula, obok jej córka z mężem

img_0614_edited

Wiosną na skwerze przy ul. Chopina zakwitną kwiaty. Miejsce zostanie poświęcone Alfredowi Otlikowi

img-4544

Gruss aus Ratibor. Magiczny świat Alfreda Otlika

Stare biurko, laptop, lupa, plik karteczek i tysiące pocztówek - to był na emeryturze cały świat Alfreda Otlika. Wybitny raciborski kolekcjoner odszedł 2 stycznia tego roku w wieku 85 lat. Pozostawił po sobie największy zbiór kartek z widokami dawnego Raciborza oraz poświęconych Josephowi von Eichendorffowi.

- Samotnik – mówiono o Alfredzie Otliku. Z tego powodu jego postać nie jest szerzej znana. Przyszedł na świat 11 czerwca 1935 roku. Wychował się – jak mówił – na Płoni. Oczy małego, bystrego chłopca dokładnie zarejestrowały Racibórz tamtych czasów – dom i jego otoczenie, rodzinę, kościół, miasto, ulice, sklepy, zabudowę, ale też narodziny nazizmu i jego klęskę. Najpierw sielski krajobraz kwitnącego heimatu a potem tragedię wojny, ruiny 1945 roku, narodziny socjalizmu i stalinizmu, wreszcie sierżmiężne czasy PRL-u.

Zapamiętał dużo szczegółów. Chętnie opowiadał. Nie stronił od krytyki. Podkreślał, co mu się podobało, a co nie. Jaka kartka została ładnie wydana, a która brzydko. Co komponuje się z krajobrazem, a co do niego nie pasuje.

Wiedzę o starym Raciborzu na lata zamknął w swoim mieszkaniu przy Stalmacha. Po upadku PRL-u otworzył ten skarbiec. Można już było głośno mówić o przedwojennym Ratibor. Przy Mickiewicza, w 1994 r., odsłonięto replikę pomnika Josepha von Eichendorffa. W 1998 r. ukazał się „Racibórz na dawnej karcie pocztowej”, w całości wypełniony kartkami Alfreda Otlika.

Niedaleko Otlików, na Płoni mieszkał fotograf - dokumentalista pracujący dla NSDAP Ratibor. Uwieczniał parteitagi, miasto pełne nazistowskich symboli i ludzi w mundurach. W 1945 roku uciekł przed Rosjanami, pozostawiając szklane negatywy.

Rodzinna Płonia

plonia23012021.[1]

Każdy Ślązak ma własną ocenę tamtych czasów. Miał ją także Alfred Otlik. Z dawnego Ratibor zostały mu wspomnienia i język niemiecki. Skończył polskie szkoły, studia chemiczne i jak wielu mieszkańców Płoni (Plani) rozpoczął pracę w Czornej Budzie jak nazywano ZEW, dawniej jeden z zakładów spółki Siemens Planiawerke Aktiengesellschaft fur Kohlenfabrikate. Trafił do zakładowego ośrodka badawczego (ZOB). Miał tu dostęp do sprzętu fotograficznego i ciemni. Fotografia stała się jego pasją.

Do lat 90. mało kto wiedział, że w czasie wojny Siemens Planiawerke włączono do hitlerowskiego programu budowy bomby atomowej. Sprawa stała się głośna po artykułach śp. dr. Ryszarda Kincla. Jeszcze mniej osób wiedziało, że Sowieci wykorzystali grafit z Raciborza przy budowie radzieckich pocisków balistycznych przenoszących głowice nuklearne. Wiedział o tym Alfred Otlik, ale był zobowiązany do zachowania tajemnicy. W tajemnicy utrzymał też fakt, że przechował materiały po nazistowskim fotografie z Płoni. Były dla niego dokumentem minionych czasów. Niekoniecznie należało je publikować, ale musiały przetrwać.

- Pocztówki to ptaki, a konkretnie jaskółki, które wylatują z gniazda w świat – powtarzał pokazując pocztówkę z jaskółkami właśnie i dawnym Ratibor. Filokartystyka, czyli zbieranie dawnych kartek pocztowych, stała się pasją jego życia. W PRL-u odwiedzał raciborskie targowisko. Tuż przy murach, w czwartki i soboty, można było tu spotkać handlarzy starociami. Co jakiś czas trafiły się kartki i zdjęcia dawnego Ratibor. Kolekcja zaczęła się powiększać dzięki rodzinie w Niemczech. To niemieckie pchle targi (Flohmarkty) dostarczały najwięcej walorów. W latach 70. i 80. za niewielkie pieniądze. Mało kto sięgał wtedy po temat „Ratibor O.S.”. Potem doszły kontakty z antykwariuszami i handlarzami. Alfred Otlik był stałym klientem, więc zbierano dla niego ten Ratibor i przesyłano do Polski. Zachował każdą kopertę, by wiedzieć skąd i kiedy nadeszła przesyłka.

Wszystkie kartki numerował, grupował w serie, tropił brakujące egzemplarze. Każdą kartkę skopiował na kolorowym ksero do albumu (awers i rewers), by nie sfatygować oryginału schowanego w foliowej kopercie. Ten album mogli oglądać goście w jego domu.

Z raciborskich kartek p. Alfred najbardziej lubił tzw. księżycówki (Mondschein-Lithographie)

donalfredo3

Przez kilka lat negocjował z poznańskim kolekcjonerem zakup najstarszej znanej raciborskiej pocztówki z 1893 roku. Nie ubił targu z powodu wygórowanej ceny. W XXI wieku – obok targów staroci (Bytom, Wrocław, coroczna giełda kolekcjonerska w Katowicach) – handel zakwitł w Internecie. Przyszła era allegro, ebay, delcampe. Z domowych szuflad na całym świecie wypłynęły tysiące raciborskich pocztówek. Kupił laptop. Kolekcja stawała się coraz bogatsza.

Potem pojawili się nowi kolekcjonerzy. Ciekawsze walory trzeba było licytować. Rosły stawki. Hobby stawało się coraz droższe. Straciło urok. Nie był już jedyny. Ceny przekraczały nieraz 100 złotych za jedną kartkę, 150 zł za litografię z długim adresem (do 1905 r. rewers w całości wypełniał adres, a miejsce na korespondencję było na awersie), około 300 zł za birofilia (rzadka tematyka piwna) albo judaika (tematyka żydowska). Większość emerytury dalej szła na zakupy, ale już nie tak obfite ilościowo.

Konkurencja w temacie Ratibor kilka lat temu sprawiła, że Alfred Otlik skoncentrował się na Josephie von Eichendorffie, romatycznym poecie rodem z podraciborskich Łubowic. Do Raciborza zaczęły spływać z całego świata pocztówki z wizerunkiem poety, ilustracjami do jego wierszy czy miastami, w których znajdują się place, ulice, gościńce lub inne obiekty poświęcone pisarzowi. Zbierał przy okazji znaczki i monety ze swoim idolem.

Na łubowickiego wieszcza miał patent. Najciekawsze walory udało się wyszukiwać nie po wpisaniu słowa „Eichendorff”, ale tytułu jego słynnego wiersza „In einem kühlen Grunde” (W chłodnej dolinie) o niespełnionej miłości do Käthchen Förster, córki mistrza bednarza z Rohrbach. Eichendorff opublikował go w 1813 roku pod pseudonimem Florens. Utwór śpiewało wielu artystów, w tym Mireille Mathieu.

Joseph von Eichendorff - drugi temat kolekcjonerski p. Alfreda

donalfredo2

Alfred Otlik oswoił samotność. Nie lubił, kiedy próbowano mu zrobić zdjęcie. Z trudem przełamywał nieśmiałość. Zaglądał na muzealne wernisaże i wydarzenia w Towarzystwie Miłośników Ziemi Raciborskiej. Zdecydował się udostępnić kartki do polsko-niemieckich albumów – najpierw do wspomnianego „Racibórz na starej pocztówce”, potem do „Dawnego Raciborza”, „Raciborza nieznanego” czy „Dawnego powiatu raciborskiego”. Czerpane stąd kopie do dziś obficie krążą po Internecie. Opracował polsko-niemiecko-angielski album „Joseph von Eichendorff na karcie pocztowej”. Wzbogacił swoimi zbiorami szereg innych publikacji, a także filmów i prelekcji.

Dopiero kilka lat przed śmiercią otworzył się na publiczne wystąpienia. Na zamku zaprezentował wystawę kartek o Eichendorffie, w TMZR wygłosił prelekcję o oszustwach przy wydawaniu raciborskim pocztówek. Z lupą w ręku przyglądał się każdemu egzemplarzowi. Wyłapywał retusze i dodatki niezgodne z rzeczywistością. Pięknie o tym opowiedział.

Ściągnął do gniazda około 2000 pocztówek, z całej Europy, Azji i obu Ameryk.

Śp. Alfred Otlik (11.06.1935 - 02.01.2021)

otlik33

fot. Marek Krakowski/Muzeum w Raciborzu

Autor: (waw), fot. w, Marek Krakowski (Muzeum Racibórz), redakcja@naszraciborz.pl

Bądź na bieżąco z nowymi wiadomościami. Obserwuj portal naszraciborz.pl w Google News.

Reklama
Reklama
Reklama
Reklama

Komentarze (0)

Aby dodać komentarz musisz być zalogowany

Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Aktualności6 grudnia 202215:19

Wybuch gazu w Olzie niedaleko Raciborza [FOTO]

Wybuch gazu w Olzie niedaleko Raciborza [FOTO] - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
1
KPP Wodzisław Śl., fot. KPP, Grupa 112 Racibórz
Aktualności7 grudnia 202208:54

Smutne wieści z raciborskiej palestry. Zmarł mec. Werner Gruszka

Smutne wieści z raciborskiej palestry. Zmarł mec. Werner Gruszka - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
Autor wspomnienia Ryszard Frączek
Reklama
Aktualności8 grudnia 202209:16

Zgon w Tworkowie. Reanimacja nie przyniosła skutku

Zgon w Tworkowie. Reanimacja nie przyniosła skutku - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
red., fot. arch. portalu
Aktualności7 grudnia 202213:12

Miłość jest najważniejsza. Złote gody w Raciborzu [FOTO i WIDEO]

Miłość jest najważniejsza. Złote gody w Raciborzu [FOTO i WIDEO] - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
Racibórz:

Dziś, 7 grudnia, siedem par odebrało z rąk włodarza Raciborza medale za długoletnie pożycie małżeńskie przyznane przez Prezydenta RP.

red.
Reklama
Reklama
Aktualności7 grudnia 202209:38

W Starostwie podpisano umowy na remonty ważnych dróg w Raciborzu

W Starostwie podpisano umowy na remonty ważnych dróg w Raciborzu - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
17
Racibórz:

Już od stycznia mieszkańcy mogą się spodziewać utrudnień na Łąkowej, Kolejowej i Ocickiej. Starostwo rusza z pracami wartymi ponad 14,22 mln zł. Co dokładnie będzie robione - o tym w krótkim materiale wideo.

red.
Reklama
Aktualności8 grudnia 202209:43

Poparzenie w Zabełkowie, zadymienie w Markowicach

Poparzenie w Zabełkowie, zadymienie w Markowicach - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
red., fot. grupa Racibórz 112
Aktualności6 grudnia 202220:26

Pożar auta w raciborskim Zakładzie Karnym!

Pożar auta w raciborskim Zakładzie Karnym! - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
1
Racibórz:

Bunt na terenie przywięziennej hali produkcyjnej, odbicie zakładnika oraz pożar samochodu na terenie Zakładu Karnego w Raciborzu. Tak właśnie wyglądały czwartkowe ćwiczenia w raciborskiej jednostce.

mat. prasowy ZK/tekst i foto: st. szer. Justyna Poznakowska
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama

Partnerzy portalu

Dentica 24
ostrog.net
Szpital Rejonowy w Raciborzu
Spółdzielnia Mieszkaniowa
Ochrona Partner Security
PWSZ w Raciborzu
Zajazd Biskupi
Kampka
Nasz Racibórz - Nasza ekologia
Materiały RTK
Nieruchomości powiatu raciborskiego
Nasze Nieruchomości
Fototapeta.shop sklep z tapetami i fototapetami na zamówienie
Aktualności6 grudnia 202222:53

Święty Mikołaj zawitał do Bojanowa, a dzieci pokazały jego nowe pojazdy

Święty Mikołaj zawitał do Bojanowa, a dzieci pokazały jego nowe pojazdy - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
Krzanowice:

W magiczny świąteczny nastrój mieszkańców Bojanowa w gm. Krzanowice wprowadziło spotkanie ze św. Mikołajem, zorganizowane 5 grudnia przez Radę Sołecką w miejscowym domu kultury.

fot. Nina Perek
Aktualności7 grudnia 202209:13

Raport 998. Zadymienie w mieszkaniu przy Kanałowej

Raport 998. Zadymienie w mieszkaniu przy Kanałowej - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
red., fot. arch. portalu
Reklama
Aktualności7 grudnia 202210:08

W Łubowicach o wyjątkowych kobietach

W Łubowicach o wyjątkowych kobietach - Serwis informacyjny z Raciborza - naszraciborz.pl
0
lubowice.pl/Ewa Porwal, fot. FB/Zdrowo Bookknięte
Reklama
Reklama

Najnowsze wydania gazety

Nasz Racibórz 09.12.2022
8 grudnia 202219:13

Nasz Racibórz 09.12.2022

Nasz Racibórz 02.12.2022
8 grudnia 202219:12

Nasz Racibórz 02.12.2022

Nasz Racibórz 25.11.2022
25 listopada 202209:38

Nasz Racibórz 25.11.2022

Nasz Racibórz 18.11.2022
23 listopada 202216:14

Nasz Racibórz 18.11.2022

Zobacz wszystkie
© 2022 Studio Margomedia Sp. z o.o.