Prezydenci chcą pomagać biznesowi, ale sami będą wymagali pomocy!

Już 19 marca koalicyjny Klub radnych Michała Fity obwieścił na facebook.com swój #miastoCOVIDziBiznes. - Naszą intencją jest udzielenie pomocy przedsiębiorcom, które ułatwi im przetrwanie tego trudnego okresu - napisali radni bez konsultacji z prezydentem Dariuszem Polowym, który w reakcji na to medialne oświadczenie uznał, że trzeba się na razie wstrzymać, bo sytuacja jest dynamiczna. Wiadomo, że czeka nas głęboka recesja, choć nie wiadomo jak dokładnie rozłożą się koszty. Po kieszeni dostaną przedsiębiorcy, ale i samorządy, które już - poprzez Unię Metropolii Polskich i Związek Miast Polskich - biją na alarm.

Nasi samorządowcy z Batorego powodu do niepokoju o kondycję finansów miasta najwyraźniej nie widzą (być może z tej racji, że obaj są w swoich domach na kwarantannie), dążąc za wszelką cenę do wspierania biznesu. Inna sprawa, że nie wiedzą jak chęci przekuć w czyny.

Prezydent Dariusz Polowy, do jesieni 2018 r. właściciel drukarni, prawdodobnie czuje pismo nosem, bo oświadczył dziś wzniośle: "władze Raciborza nie zostawią Was [przedsiębiorców] samych i pomożemy lokalnemu biznesowi na miarę naszych możliwości". Sam jednak nie pisze programu, przekazując pałeczkę wiceprezydentowi Ficie. Ten z kolei też nie bardzo wie od czego zacząć o czym świadczy treść jego oświadczenia. - Na wniosek Klubu Radnych Niezależnych Michała Fity miasto przygotowuje się do rozważenia możliwości jakie może zastosować dla przedsiębiorców w ramach wsparcia. Możliwości gminy są w tym zakresie dość ograniczone, jednakże chcemy wyjść na przeciw waszym oczekiwaniom. W związku z powyższym zwracam się do Państwa z prośbą, abyście na adres mailowy: [email protected] przesłali swoje potrzeby i pomysły, w jakim zakresie moglibyśmy Wam pomóc - czytamy w korespondencji.

Użycie prywatnego maila może świadczyć, że inicjatywa radnych M. Fity ma również prywatny charakter. Co z niej wyjdzie, zobaczymy. Oby coś owocnego.

Z dostępnych od 21 marca informacji na temat tarczy antykryzysowej wynika tymczasem, iż działania samorządów terytorialnych obejmą dwa obszary (cyt. za Rp.pl):

a) wprowadzenie za część 2020 roku zwolnienia z podatku od nieruchomości wskazanym grupom przedsiębiorców, których płynność finansowa uległa pogorszeniu w związku z ponoszeniem negatywnych konsekwencji ekonomicznych z powodu COVID-19,

b) przedłużenie, w drodze zarządzenia organów wykonawczych, terminów płatności rat podatku od nieruchomości, płatnych w kwietniu, maju i czerwcu 2020 r. – nie dłużej niż do 30 września tego roku.

Bez czekania na tarczę samorząd może też znacząco obniżyć stawki czynszu, ale tylko w miejskich lokalach użytkowych.

Wszelkie wysłane do wiceprezydenta propozycje wykraczające poza ten zakres stworzą więc co najwyżej listę pobożnych życzeń, a efekt dyskusji ograniczy się do wymiaru tzw. medialnego. Powstanie kilka notatek prasowych i zdjęć, które zapewne wiceprezydent i jego radni nie omieszkają wrzucić na "fejsa". Być może - dla spokoju sumienia - ratusz wprowadzi jakąś infolinię z referatem wspierania przedsiębiorczości oraz kilka spotkań ze specjalistami z ZUS-u, ale na tym koniec. Na nic więcej realnie go nie stać.

Jeśli zaś koalicja rządząca w mieście zdecyduje się na uszczuplenie wpływów z podatku od nieruchomości - kluczowych dla planu finansowego gminy albo znacząco obniży czynsz w lokalach użytkowych (tą drogą chce iść Rybnik), to jednocześnie będzie musiała znaleźć źródła pokrycia zaplanowanych wydatków. Przy spodziewanej głębokiej recesji będzie to mało realne. Nawet wycięcie z budżetu FRU, Intro, Wiatraków, Memoriału, Festiwalu Średniowiecznego, dotacji na kluby sportowe oraz stowarzyszenia kulturalne okaże się dalece niewystarczające. Pozostanie więc pytanie z czego zapłacić rachunki za utrzymanie szkół i jednostek miejskich oraz funkcjonowanie komunikacji i jak zapewnić bieżące remonty infrastruktury, choćby dróg.

Problem zgoła inaczej od radnych klubu Michała Fity widzą samorządowcy z Unii Metropolii Polskich i Związku Miast Polskich, m.in. były prezydent Gliwic Zygmunt Frankiewicz. Obawiają się niewypłacalności samorządów, pracując nad rekomendacjami dla rządu i wskazując, że gminy nie mają narzędzi wspierających w obszarze kosztów zatrudnienia! To tok myślenia zbieżny z propozycją radnego Piotra Klimy, który nawołuje w Raciborzu do budżetowych oszczędności. Poza imprezami - to już moje prywatne zdanie - zawiesiłbym budżet obywatelski. To 1,5 mln oszczędności.

- Aby zapobiec kryzysowi finansów samorządowych i niewypłacalności JST, w szczególności miast, Prezesi UMP i ZMP apelują do rządu o wprowadzenie mechanizmu rekompensaty wyrównującej samorządom ubytek dochodów, który będzie efektem epidemii koronawirusa i kryzysu gospodarczego - czytamy w apelu UMP i ZMP. – Samorządy, w szczególności miasta, chcą aktywnie włączyć się w realizację pakietu antykryzysowego. Miasta już ponoszą koszty ekonomiczne i społeczne związane z przeciwdziałaniem rozprzestrzenianiu się epidemii. Wspomagając działania Rządu RP w walce z koronawirusem – na własny koszt – wprowadzamy działania, które minimalizują ryzyko związane z rozprzestrzenianiem się wirusa – napisano w piśmie skierowanym do premiera Mateusza Morawieckiego.

Jednym z największych wyzwań po epidemii koronawirusa będzie przywrócenie miastu szpitala z przychodniami. Już dziś trzeba myśleć, jak zapewnić właściwe finansowanie tej operacji. Oczekiwania społeczne będą adresowane nie tylko wobec powiatu, ale i znacznie silniejszego finansowo miasta.

Samorządom nie pozostaje dziś nic innego jak tworzenie finansowych planów przetrwania, uświadamianie mieszkańcom skutków recesji dla lokalnych budżetów oraz naciski na rząd, by tarcza uwzględniała miejscowe potrzeby - np. pozwalała na sprawiedliwe wobec wszystkich firm ulgi w podatku od nieruchomości, ale rekompensowane w formie subwencji celowej.