Rodzice przeciwni łączeniu dwóch przedszkoli z SP 18 [LIST DO REDAKCJI]

Z uwagą i rosnącym zaniepokojeniem przysłuchiwaliśmy się zebraniu Rady Miasta z dnia 6.11.2025 Jesteśmy przekonani, że zaproponowana radykalna zmiana nie leży w szeroko pojętym interesie naszych dzieci i nie jest podyktowana troską o ich zrównoważony rozwój. Komunikację między Magistratem a rodzicami w obliczu zaproponowanych zmian oceniamy jako niewystarczającą.

Przedszkole nr 23 - duża, regularnie modernizowana placówka z listą kandydatów i listą rezerwową rokrocznie pełną. Placówka, która szczyci się realizowaniem zarówno projektów lokalnych jak i unijnych. Placówka z życzliwym personelem i wysoko wykwalifikowaną kadrą. Placówka przystosowana do potrzeb dzieci: kuchnia przygotowująca świeże posiłki, obszerny plac zabaw. Miejsce przyjazne dzieciom, miejsce które rozumie ich potrzeby adaptacyjne, miejsce w którym spędzają ogromną część dnia. Wreszcie miejsce w którym czują się jak w domu.

Stabilność przestrzeni, rytmu dnia i relacji z nauczycielami jest uznawana za jeden z głównych czynników ochronnych w rozwoju dziecka, warunkujących jego spokój, zdolność do uczenia się i prawidłowe funkcjonowanie społeczne. Dlatego nagła zmiana środowiska przedszkolnego stanowi poważne ryzyko naruszenia dobrostanu dzieci i osłabienia jakości ich codziennego funkcjonowania. W świetle dostępnych badań naukowych środowisko fizyczne i organizacyjne, w którym przebywają dzieci w wieku przedszkolnym, ma kluczowe znaczenie dla ich rozwoju emocjonalnego, społecznego i poznawczego. Badania (m.in. Dalgaard, Bondebjerg & Svinth, 2023) wskazują jednoznacznie, że niewłaściwe warunki przestrzenne, nadmierna liczebność grup, hałas i ciasnota prowadzą u małych dzieci do wzrostu napięcia, impulsywnych reakcji, trudności z koncentracją oraz podwyższonego poziomu stresu. Z kolei literatura dotycząca adaptacji przedszkolnej (Brooker 2010; Dalli i in. 2011; OECD 2022) podkreśla, że nagłe zmiany otoczenia – takie jak zmiana budynku, sal, organizacji dnia czy osób dorosłych – znacząco obniżają poczucie bezpieczeństwa najmłodszych, powodując wzrost lęku, niepewności oraz destabilizację zachowania.

Jak wiadomo przedszkola muszą spełniać odmienne, bardziej restrykcyjne normy techniczne niż szkoły. Obejmują one m.in.: odpowiednią powierzchnię na dziecko, właściwe oświetlenie, dostęp do światła dziennego, mikroklimat i wentylację, akustykę ograniczającą hałas, sanitariaty dostosowane do wieku, toalety dostępne wewnątrz sal bez konieczności przechodzenia przez korytarz, zalecany jest też bezpośredni dostęp do placu zabaw, a także ergonomiczne meble i wyposażenie specjalnie zaprojektowane dla dzieci w wieku 3–6 lat. Sale i budynki szkolne z definicji nie są projektowane z myślą o najmłodszych dzieciach i nie zapewniają wymaganych standardów bezpieczeństwa, komfortu i rozwoju psychofizycznego, co potwierdzają zarówno polskie przepisy, jak i europejskie standardy ECEC (Early Childhood Education and Care). Styl projektowania szkoły oparty jest na założeniu samodzielności, wyższej odporności sensorycznej i odmiennej organizacji pracy. Dlatego przeniesienie przedszkola do budynku szkoły stanowi istotne ryzyko obniżenia jakości edukacji i opieki, wzrostu pobudzenia i stresu, większej konfliktowości, trudności adaptacyjnych, ograniczenia swobodnej zabawy, utraty środowiska wspierającego rozwój emocjonalny. Z uwagi na powyższe podkreślamy nasz sprzeciw wobec planowanych zmian organizacyjnych i postulujemy o ponowne przeanalizowanie decyzji w oparciu o dobro najmłodszych mieszkańców miasta.

Warto podkreślić, że nasze przedszkole dysponuje wyjątkowym placem zabaw — przestrzenią naturalną, sprzyjającą swobodnej eksploracji, kontaktowi z przyrodą i aktywnej zabawie na świeżym powietrzu. Wyróżnia go duża ilość naturalnych elementów, takich jak zieleń, zróżnicowane ukształtowanie terenu, drewniane konstrukcje oraz otwarte strefy do doświadczania świata zmysłami. To miejsce, w którym dzieci mogą biegać, wspinać się, obserwować przyrodę i rozwijać kreatywność w warunkach zgodnych z ich naturalnymi potrzebami rozwojowymi. W zestawieniu z tym, w budynku szkoły, do którego planowane jest przeniesienie, znajduje się jedynie asfaltowy tor do jazdy rowerami, brukowane ścieżki wokół szkoły oraz jeden klasyczny, bardzo mały plac zabaw (dostępny także z ulicy), wymagający pilnej renowacji. Taka różnica w jakości i charakterze przestrzeni zewnętrznej stwarza poważne ryzyko utraty lepszych warunków rozwoju, jakie obecnie oferuje nasze przedszkole

Pragniemy również zwrócić uwagę na kluczową rolę specjalistów pracujących w przedszkolu — psychologów, logopedów, pedagogów specjalnych oraz terapeutów. Zgodnie z wytycznymi OECD oraz danymi zebranymi w sieci Eurydice, dzieci w wieku przedszkolnym wymagają łatwo dostępnego, stałego i spójnego wsparcia psychologiczno-pedagogicznego, a jakość tego wsparcia istotnie koreluje z późniejszymi wynikami edukacyjnymi i dobrostanem emocjonalnym. Polskie przepisy również podkreślają konieczność zapewnienia dzieciom pomocy specjalistów adekwatnie do potrzeb (Rozporządzenie MEN z 9 sierpnia 2017 r. w sprawie pomocy psychologiczno-pedagogicznej). Przeniesienie dzieci do większej instytucji szkolnej — z odmiennym rytmem dnia, inną organizacją pracy i potencjalnie większym obciążeniem specjalistów — może skutkować ograniczeniem dostępności indywidualnego wsparcia. W przedszkolu dzieci mają obecnie łatwy i bezpośredni kontakt ze specjalistami, którzy dobrze znają ich potrzeby, funkcjonowanie i historię rozwojową. Każde zaburzenie tej ciągłości osłabia skuteczność terapii oraz procesów diagnostycznych. W naszym przekonaniu najmocniej uderzy to w dzieci wymagające szczególnej uwagi i wczesnej interwencji.

Nie negujemy postępujących zmian demograficznych w powiecie. Racibórz nie jest jedynym miastem, które boryka się z tym samym problemem. Jednak martwi nas, że dzieci, które powinny być oczkiem w głowie samorządu traktowane są jak numery w statystykach i wyliczeniach. W momencie gdy europejski trend jednoznacznie wskazuje na dążenie do zmniejszenia grup przedszkolnych i odchodzenie od systemu pruskiego nasze miasto rezygnuje z takiej możliwości. W związku powyższym na podstawie art. 2 ust. 1 w zw. z art. 10 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r., poz. 902 z późn. zm.) zwracamy się z wnioskiem o udostępnienie następujących informacji publicznych związanych z projektem utworzenia Zespołu Szkolno Przedszkolnego oraz przeniesieniem dzieci do budynku szkoły:

1. Dokładnych danych finansowych i analiz demograficznych, które stanowią podstawę planowanego połączenia i reorganizacji placówek (w tym kosztorysów, analiz ekonomicznych, prognoz oszczędności lub kosztów inwestycyjnych).

2. Planu wydatków związanych z przeorganizowaniem placówek (w tym adaptacją pomieszczeń szkolnych dla potrzeb dzieci przedszkolnych, ewentualnych remontów lub dostosowań infrastruktury).

3. Projektu lub planu zagospodarowania budynków obecnych przedszkoli po ich przeniesieniu lub likwidacji.

Oczekujemy wstrzymania wdrażania zmian do czasu pełnej analizy, przedstawienia kompletnej dokumentacji oraz przeprowadzenia szerokich konsultacji społecznych. Dobro najmłodszych mieszkańców miasta powinno pozostać nadrzędnym kryterium podejmowanych działań.