Wszystkie grzechy producentów i sprzedawców żywności według raciborskiego Sanepidu

W roku 2014 pod nadzorem PSSE w powiecie raciborskim znajdowało się 1222 obiektów, z których skontrolowano 744. Przeprowadzono w nich 1272 kontroli. Ponadto w ramach kontroli granicznej przeprowadzono 242 kontrole dot. przywożonej lub wywożonej partii towaru. 11 obiektów oceniono jako niezgodne z wymaganiami zawartymi w przepisach. Stanowi to 0,9 % w stosunku do wszystkich nadzorowanych obiektów. W ramach sprawowanego nadzoru wydano 126 decyzji administracyjnych celem poprawy stanu sanitarno-higienicznego, w tym 13 decyzji wstrzymania działalności zakładu oraz 13 decyzji nakazujących wycofanie z obrotu środków spożywczych niewłaściwej jakości zdrowotnej. 

Do najczęściej stwierdzanych nieprawidłowości należało:
- wprowadzanie do obrotu produktów po upływie terminu przydatności do spożycia bądź daty minimalnej trwałości;
- nieprawidłowe warunki przechowywania artykułów spożywczych (brak ciągłości łańcucha chłodniczego);
- brak czystości i porządku w pomieszczeniach obiektu;
- zły stan techniczny obiektu (m.in. ściany, podłogi, sufity) i wyposażenia;  
- brak zabezpieczenia artykułów sprzedawanych luzem przed zanieczyszczeniami zewnętrznymi;
- brak bieżącej ciepłej wody przy umywalkach do mycia rąk oraz przy zlewozmywakach do mycia sprzętu podręcznego i pomocniczego;
- niewłaściwe oznakowanie artykułów spożywczych sprzedawanych luzem;
- brak monitoringu punktów krytycznych i kontrolnych według procedur systemu HACCP oraz instrukcji GHP;
- brak zapewnienia właściwej dezynfekcji naczyń;
- niewłaściwe postępowanie z odpadami pokonsumpcyjnymi oraz poprodukcyjnymi pochodzenia zwierzęcego;
- brak szkoleń z obowiązujących w obiekcie procedur HACCP;
- prowadzenie działalności bez uzyskania wpisu do rejestru zakładów, poszerzenie działalności bez uzyskania decyzji właściwego PPIS;
- krzyżowanie się dróg czystych z brudnymi (m.in. brak wydzielonego stanowiska mycia i dezynfekcji jaj);
- przeprowadzanie czynności brudnych związanych z obróbką wstępną w pomieszczeniach kuchennych (czystych);
- brak skutecznej dezynfekcji jaj (w tym brak nadzoru nad żywotnością lamp wykorzystywanych w naświetlaczach UV);
- wykorzystywanie do produkcji artykułów spożywczych po upływie terminu przydatności do spożycia bądź daty minimalnej trwałości;
- brak świadomości personelu w zakresie bezpieczeństwa żywności;    

W roku 2014 przeprowadzono badania laboratoryjne krajowych, unijnych i importowanych środków spożywczych, przedmiotów użytku, próbek sanitarnych i wymazów oraz próbek kontrolnych posiłków: - zbadano 414 próbek - w 26 przypadkach wynik był nieprawidłowy.

Przyczynami kwestionowania 18 środków spożywczych były parametry mikrobiologiczne w zakresie obecności Salmonella w wyrobach ciastkarskich, obecności Salmonella w próbce jaj świeżych, Enterobacteriaceae w lodach z automatu, Enterobacteriaceae w lodach tradycyjnych z udziałem mleka.  

Przyczynami kwestionowania 8 próbek zmiotek i wytrzepków była stwierdzonana obecność szkodników lub ich pozostałości, takich jak: żywe i martwe larwy, żywe i martwe chrząszcze, oprzędy. W związku z otrzymanymi nieprawidłowymi wynikami badań wytrzepków z koszyczków wydano łącznie 7 decyzji nakazujących wstrzymanie produkcji do czasu przeprowadzenia skutecznego zabiegu dezynsekcji przez zakład świadczący usługi w tym zakresie.

Ze względu na przekroczenia mikrobiologiczne w próbce ciastek obciążono producenta kosztami badań oraz poboru prób, unieruchomiono zakład i nakazano decyzją zweryfikować i wdrożyć procedury opracowane na zasadach HACCP dla procesu przygotowania ciastek w sposób zapewniający bezpieczeństwo zdrowotne produktu końcowego oraz jego zgodność z wymaganiami.

W związku z kwestionowaniem prób lodów przeprowadzano kontrole i nakazano w formie decyzji zapewnienie właściwej jakości środków spożywczych poprzez potwierdzenie bezpieczeństwa mikrobiologicznego produkowanych i wprowadzanych do obrotu środków spożywczych. Badania laboratoryjne wykonywane były w ramach zintegrowanego laboratorium województwa śląskiego tj. WSSE Katowice, PSSE w Żywcu oraz w Laboratorium spoza województwa WSSE w Łodzi.   

Wzmożono nadzór nad warunkami i sposobem przechowywania olejów jadalnych. Przeprowadzono łącznie 30 kontroli w obiektach obrotu żywnością (sklepach, marketach oraz kioskach spożywczych). Podczas kontroli nie stwierdzono nieprawidłowości w powyższym zakresie, w związku z czym nie pobrano prób olejów jadalnych do badań. Przeprowadzona została w ramach kontynuacji akcji z 2013 r. w sprawie badania tłuszczów przeznaczonych do smażenia pod kątem zawartości związków polarnych. Przeprowadzono łącznie 10 kontroli, w tym 7 w zakładach żywienia zbiorowego otwartych (2 w zakładach małej gastronomii) oraz 3 kontrole w zakładach produkcji żywności (w 1 ciastkarni oraz 2 piekarniach). Podczas kontroli przeprowadzono badania przesiewowe tłuszczów przeznaczonych do smażenia pączków oraz frytek metodą szybką, które nie wykazały nieprawidłowości.

Akcja „Ocena oznakowania środków specjalnego przeznaczenia żywieniowego dla dzieci do lat 3 i przedmiotów do karmienia niemowląt oraz działań reklamowych prowadzonych przez ich producentów i dystrybutorów” objęła 10 obiektów (sklepy, market, kiosk, apteki). Żadna z kontroli nie wykazała nieprawidłowości.  

Przeprowadzono 27 kontroli sanitarnych, w trakcie których szczególną uwagę zwracano na zabezpieczenie pieczywa niepakowanego przed wtórnym zanieczyszczeniem oraz zapewnienie odpowiedniego wyposażenia i sprzętu na wydzielonych stoiskach z pieczywem pozwalającego na higieniczny zakup produktów przez klientów. W trakcie 2 kontroli stwierdzono nieprawidłowości, w wyniku czego nałożony został 1 mandat w kwocie 200 zł oraz wydano 2 decyzje nakazujące zapewnienie higienicznej sprzedaży pieczywa niepakowanego w sposób zabezpieczający go przed zanieczyszczeniami zewnętrznymi. Pozostałe kontrole nie wykazały nieprawidłowości w powyższym zakresie. 

Zwracano uwagę na jakość żywności bezglutenowej w obrocie. W wyniku 33 kontroli przeprowadzonych w obiektach obrotu żywnością, w 25 przypadkach stwierdzono, iż nie prowadzi się sprzedaży w/w produktów. W pozostałych obiektach wprowadzane są pojedyncze produkty bezglutenowe, w większości umieszczone wśród powszechnych produktów żywnościowych, bez ich dodatkowej ekspozycji. Nie stwierdzono wprowadzania do obrotu niewłaściwej jakości produktów bezglutenowych.

W ramach nadzoru nad sprzedażą produktów nieopakowanych i żywych karpi przeprowadzono 4 kontrole w supermarketach. Zwrócono uwagę na warunki sprzedaży żywego karpia, a także produktów dostępnych dla klienta w ramach samoobsługi. Nie stwierdzono w tym zakresie nieprawidłowości.  

W obiektach wprowadzających do obrotu lody nieopakowane oraz sprzedających lody porcjowane przeprowadzono 16 kontroli (w tym sprawdzających). W wyniku kontroli stwierdzono: brak higieny przy sprzedaży lodów gałkowych, brak porządku w pomieszczeniu produkcji lodów, niewłaściwe przechowywanie surowców i składników, używanie przeterminowanych artykułów spożywczych, nieskuteczna dezynfekcja automatu do lodów, niewiarygodne zapisy z kontroli wewnętrznej, wyposażenie wykorzystywane niezgodnie z przeznaczeniem oraz brak monitoringu procesów produkcji (brak przeprowadzonych badań lodów, brak harmonogramu badań). Za stwierdzone nieprawidłowości nałożono 6 mandatów karnych na łączna kwotę 1000 zł, oraz wydano 6 decyzji nakazujących usunięcie nieprawidłowości.